Zadanie 9 — maj 2024 — Formuła 2023

Formuła 2023podstawowyTest historycznoliteracki1 pkt
Tekst A

Przeczytaj fragment Pieśni o Rolandzie.

Pieśń o Rolandzie

CLXXIV

Roland czuje, że śmierć go bierze całego; z głowy zstępuje do serca. Biegnie […] pędem na szczyt góry, położył się na zielonej murawie, twarzą do ziemi. Pod siebie kładzie swój miecz i róg. Obrócił głowę ku zgrai pogan; tak czyni, chcąc, aby Karol powiedział i wszyscy jego ludzie, że umarł jako zwycięzca i jako zacny hrabia. Raz po raz słabnącą ręką uderza się w piersi. Za grzechy swoje wyciąga ku niebu swoją rękawicę.

CLXXV

Roland czuje, że dobiegł już kresu. Leży na stromym pagórku twarzą ku Hiszpanii. Jedną ręką bije się w pierś: „Boże, przez twoją łaskę, mea culpa1; za moje grzechy, wielkie i małe, jakie popełniłem od godziny urodzenia aż do dnia, w którym oto poległem!”. Wyciągnął do Boga prawą rękawicę. Aniołowie z nieba zstępują ku niemu.

Przypisy i opis źródła

  1. Mea culpa (łac.) – moja wina.

Pieśń o Rolandzie, [w:] Arcydzieła francuskiego średniowiecza, red. nauk. Zygmunt Czerny, tłum. Tadeusz Żeleński (Boy), Anna Tatarkiewicz, Warszawa 1968.

Oceń prawdziwość podanych stwierdzeń odnoszących się do fragmentu Pieśni o Rolandzie. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.

W podanym fragmencie zachowanie Rolanda przedstawiono zgodnie ze średniowiecznym wzorcem ascety.
W opisie śmierci Rolanda widoczne są elementy symboliki religijnej.

Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Odsłaniaj wskazówki po kolei, tylko gdy potrzebujesz dalszej pomocy. Po każdej spróbuj wrócić do samodzielnego rozwiązania.

1. Od czego zacząć?

Religijność i asceza nie są pojęciami tożsamymi. Sprawdź wzorzec postaci i symbolikę osobno.

2. Gdzie szukać?

Prześledź zachowanie Rolanda oraz gesty i odniesienia w opisie jego śmierci.

3. Jak zbudować odpowiedź?

Pierwsze zdanie zestaw z definicją wzorca osobowego; drugie z konkretnymi znakami wiary. Nie wybieraj po samej epoce.

Pokaż odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

FP

Zasady oceniania

1 pkt – dwie poprawne odpowiedzi.

0 pkt – odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie rozwiązania

Opracowanie redakcyjne

Dlaczego tak, dlaczego nie?

Ocena wariantów odpowiedzi
Wariant / rozstrzygnięcieUzasadnienie
1. FRoland realizuje wzorzec rycerza: pozostaje wierny władcy, ojczyźnie i wierze. Asceta wyrzeka się dóbr i wygód, co nie jest podstawą przedstawionej sceny.
2. PŚmierć bohatera zostaje wpisana w porządek chrześcijański: gesty modlitewne i odniesienia do Boga nadają odejściu znaczenie religijne.

Na co uważać

Rycerz może być religijny, lecz religijność nie czyni go automatycznie ascetą.

Warunki pełnej odpowiedzi i punktacja

1 pkt – dwie poprawne odpowiedzi. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: POL-2024-MAJ-F2023-Z9

Organizator: CKE

Wymagania PP2024: PP:I.1.7 | PP:I.1.8

Wymagania historyczne: I.1.8 wykazuje się znajomością i zrozumieniem treści utworów wskazanych w podstawie programowej jako lektury obowiązkowe; I.1.9 rozpoznaje tematykę i problematykę poznanych tekstów oraz jej związek z programami epoki literackiej […].

Motywy: śmierć | wiara

Umiejętności: I.1 Czytanie utworów literackich

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania