Przeprowadzono doświadczenie, w którym do trzech probówek (A, B, C) wprowadzono
w przypadkowej kolejności świeżo sporządzone roztwory chlorków: chromu(III), glinu
i żelaza(III), o tych samych stężeniach molowych. Następnie do każdej probówki dodano
bezbarwny, klarowny, świeżo sporządzony, wodny roztwór chlorku cyny(II) w ilości
wystarczającej do stechiometrycznego przebiegu reakcji zilustrowanej schematem:
gdzie Me oznacza metal.
Wszystkie użyte roztwory były zakwaszone w celu cofnięcia procesu hydrolizy.
Na poniższych zdjęciach przedstawiono wygląd zawartości probówek przed wprowadzeniem
roztworu chlorku cyny(II) (1) i po jego wprowadzeniu, gdy w roztworach przestały zachodzić
jakiekolwiek zmiany (2).

Wodne roztwory soli zawierające jony cyny(IV) są bezbarwne.
Uzupełnij tabelę. Wpisz wzory soli, których roztwory były obecne w probówkach A i C przed wprowadzeniem roztworu chlorku cyny(II). Napisz w formie jonowej skróconej równanie reakcji zachodzącej w probówce B.
Probówka | A | C |
|---|---|---|
Wzór soli |
Równanie reakcji zachodzącej w probówce B:
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Porównaj barwy probówek przed i po dodaniu SnCl2; odróżnij zielony Cr(III), bezbarwny Al(III) i zmianę barwy żelaza.
Podpowiedź 2
Zapisz parę Fe3+/Fe2+ oraz Sn2+/Sn4+ i ustal, ile elektronów wymienia każda drobina.
Podpowiedź 3
Przypisz A: CrCl3 i C: AlCl3; w równaniu probówki B użyj dwóch jonów Fe3+ na jeden Sn2+.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
| Probówka | A | C |
|---|---|---|
| Sól | CrCl3 — chlorek chromu(III) | AlCl3 — chlorek glinu |
Probówka B:
Zasady oceniania
2 pkt – poprawne napisanie wzorów lub nazw soli w probówkach A i C oraz poprawne
napisanie we właściwej formie równania reakcji zachodzącej w probówce B.
1 pkt – poprawne napisanie wzorów lub nazw soli w probówkach A i C oraz błędne napisanie
równania reakcji zachodzącej w probówce B albo brak równania
ALBO
– błędne napisanie wzorów lub nazw soli w probówkach A lub C albo brak uzupełnienia
tabeli oraz poprawne napisanie we właściwej formie równania reakcji zachodzącej
w probówce B.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak rozwiązania.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Roztwór A ma zieloną barwę charakterystyczną w pokazanych warunkach dla Cr(III), więc zawiera CrCl3. Roztwór C pozostaje bezbarwny, co odpowiada AlCl3.
W probówce B żółta barwa Fe(III) przechodzi w bladozieloną Fe(II): Sn2+ redukuje Fe3+, sam utleniając się do Sn4+. Ponieważ jedna przemiana Sn oddaje dwa elektrony, a każdy Fe3+ pobiera jeden, równanie ma postać 2Fe3+ + Sn2+ → 2Fe2+ + Sn4+. Chlorki pomijamy w zapisie jonowym skróconym; nie stosujemy niezbilansowanego schematu z treści jako gotowego równania.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
| Probówka | A | C |
|---|---|---|
| Sól | CrCl3 — chlorek chromu(III) | AlCl3 — chlorek glinu |
Probówka B: