Zadanie 9.1 — maj 2023 — Formuła 2023

Formuła 2023rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 09.

Przeprowadzono doświadczenie, w którym do dwóch probówek z wodnym roztworem

Na2SO3 dodano:

• do probówki 1. – kilka kropel roztworu fenoloftaleiny

• do probówki 2. – nadmiar stężonego HCl(aq).

Wygląd zawartości probówki 1. po dodaniu do niej roztworu

Zadanie 9.1 — materiał graficzny CKE, s. 10, element 1.

fenoloftaleiny pokazano na zdjęciu.

Wpisz do schematu wzory odpowiednich drobin tak, aby powstało równanie procesu decydującego o odczynie roztworu w probówce 1. Zastosuj definicję kwasu i zasady

Brønsteda.

kwas 1

+

zasada 2

  

zasada 1

+

kwas 2

  
⇌
Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Zinterpretuj barwę fenoloftaleiny i wskaż jon soli, który może przyjąć proton od wody.

Podpowiedź 2

Zapisz przekazanie H+ z H2O do SO32−, otrzymując OH− oraz HSO3−.

Podpowiedź 3

Umieść drobiny w wymaganej kolejności: kwas 1 H2O, zasada 2 SO32−, zasada 1 OH−, kwas 2 HSO3−.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

H2O + SO32− ⇌ OH− + HSO3−
Kwas 1Zasada 2Zasada 1Kwas 2
H2OSO32−OH−HSO3−

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne napisanie równania procesu decydującego o odczynie roztworu.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Fenoloftaleina ma na zdjęciu malinowe zabarwienie, co wskazuje na zasadowy odczyn roztworu. Anion SO32− przyjmuje proton od cząsteczki wody: H2O + SO32− ⇌ OH− + HSO3−.

Zgodnie z definicją Brønsteda woda oddaje proton, więc jest kwasem 1, a jon siarczanowy(IV) przyjmuje proton i jest zasadą 2. Produkty stanowią sprzężone z nimi drobiny: OH− to zasada 1, a HSO3− to kwas 2. Takie przypisanie wyjaśnia jednocześnie obecność jonów OH− odpowiedzialnych za barwę wskaźnika.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

H2O + SO32− ⇌ OH− + HSO3−
Kwas 1Zasada 2Zasada 1Kwas 2
H2OSO32−OH−HSO3−
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2023_2023_05_glowny_09.1

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania