Zadanie 6 — maj 2023 — Formuła 2023

Formuła 2023rozszerzony2 pktOczekuje na przegląd podstawy

Pewna reakcja chemiczna:

2A (g) + B (g) ⇌ 2C (g)

przebiega w temperaturze 298 K według równania kinetycznego: 𝑣 = 𝑘 ∙ cA 2 ∙ cB

Stała szybkości 𝑘opisanej przemiany w temperaturze 298 K jest równa

6,7 ∙103 dm6 ∙ mol−2 ∙ s−1. Początkowe stężenie substancji A wynosiło 4 mol ∙dm−3,

a początkowe stężenie substancji B było równe 3 mol ∙dm−3.

Oblicz szybkość opisanej reakcji w momencie, w którym przereagowało 𝟓𝟎 %

początkowej ilości substancji B.

Obliczenia:

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Oblicz stężenie B pozostałe po przereagowaniu 50% jego ilości oraz stężenie B zużyte w reakcji.

Podpowiedź 2

Ze stosunku stechiometrycznego 2:1 wyznacz zużycie A, a potem odejmij je od początkowych 4 mol/dm3.

Podpowiedź 3

Podstaw pozostałe stężenia A = 1 i B = 1,5 do v = k·cA2·cB, zachowując jednostkę szybkości.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

cB,przereag. = 0,5 · 3 = 1,5 mol · dm−3; cB,końc. = 1,5 mol · dm−3. Ze stechiometrii: cA,przereag. = 3 mol · dm−3, zatem cA,końc. = 4 − 3 = 1 mol · dm−3.

v = k · cA2 · cB = 6,7 · 103 · 12 · 1,5 = 10,05 · 103 mol · dm−3 · s−1

Zasady oceniania

2 pkt – zastosowanie poprawnej metody prowadzącej do obliczenia szybkości reakcji,

poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie wyniku z poprawną jednostką.

1 pkt – zastosowanie poprawnej metody, ale:

• popełnienie błędów rachunkowych

LUB

• podanie wyniku z niepoprawną jednostką albo bez jednostki.

ALBO

– poprawne obliczenie wartości stężenia końcowego substancji A i substancji B.

0 pkt – zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Zużycie połowy początkowej ilości B oznacza spadek jego stężenia o 1,5 mol/dm3 i pozostawienie 1,5 mol/dm3. Z równania 2A + B ⇌ 2C wynika, że stężenie A zmniejsza się dwukrotnie bardziej, czyli o 3 mol/dm3; pozostaje 1 mol/dm3.

Te aktualne stężenia podstawiamy do podanego prawa szybkości: v = 6,7·103·12·1,5 = 1,005·104 mol·dm−3·s−1. Współczynniki stechiometryczne służą tutaj do obliczenia zmian stężeń, a wykładniki bierzemy z podanego równania kinetycznego.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

cB,przereag. = 0,5 · 3 = 1,5 mol · dm−3; cB,końc. = 1,5 mol · dm−3. Ze stechiometrii: cA,przereag. = 3 mol · dm−3, zatem cA,końc. = 4 − 3 = 1 mol · dm−3.

v = k · cA2 · cB = 6,7 · 103 · 12 · 1,5 = 10,05 · 103 mol · dm−3 · s−1
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2023_2023_05_glowny_06

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania