Zadanie 25 — przykladowy 2023 — Formuła 2023

Formuła 2023rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 25–26.

Związki metaloorganiczne, czyli takie, w których atom metalu jest związany kowalencyjnie

Informacja wspólna 25-26 — materiał graficzny CKE, s. 20, element 1.

Do roztworu bromoetanu w bezwodnym etoksyetanie (eterze dietylowym) dodano

stechiometryczną ilość magnezu i mieszano do roztworzenia całego metalu. Uzyskany

roztwór wkroplono następnie do propan-2-onu (acetonu). Liczba moli użytego acetonu była

równa liczbie moli związku Grignarda w dodanym roztworze. Następnie dodano powoli,

mieszając, nadmiar rozcieńczonego wodnego roztworu kwasu siarkowego(VI). Nastąpiło

rozdzielenie mieszaniny na warstwę wodną i warstwę organiczną. Warstwę eterową

oddzielono i po odparowaniu eteru otrzymano produkt Y.

Narysuj wzór półstrukturalny (grupowy) produktu Y oraz napisz jego nazwę systematyczną.

Wzór związku Y:

Nazwa systematyczna:

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Ustal, jaka grupa organiczna pochodzi od użytego bromoetanu i zostanie przeniesiona przez odczynnik Grignarda.

Podpowiedź 2

Do węgla karbonylowego acetonu dołącz grupę etylową, zachowując obie grupy metylowe.

Podpowiedź 3

Po zastąpieniu wiązania C=O układem C–OH wybierz najdłuższy łańcuch i nazwij alkohol trzeciorzędowy.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

CKE: wzór półstrukturalny 2-metylobutan-2-olu.

Nazwa: 2-metylobutan-2-ol.

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne napisanie wzoru półstrukturalnego (grupowego) i nazwy systematycznej

związku X.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Z bromoetanu i magnezu powstaje bromek etylomagnezu. W reakcji Grignarda grupa etylowa tworzy nowe wiązanie z atomem węgla grupy karbonylowej acetonu. Ten atom węgla zachowuje obie pierwotne grupy metylowe, a po zakwaszeniu uzyskuje grupę OH.

Produkt jest alkoholem trzeciorzędowym: 2-metylobutan-2-olem. Rysując jego wzór, należy przy węglu z OH umieścić dwie grupy metylowe i jedną etylową. Bezwodny etap otrzymywania odczynnika i późniejsze zakwaszenie pełnią różne role w tej sekwencji.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

CKE: wzór półstrukturalny 2-metylobutan-2-olu.

Nazwa: 2-metylobutan-2-ol.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2023_2023_00_przykladowy_25

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania