Źródło
Informacja do zadań 08–09.
W pewnej wodzie mineralnej znajdują się jony: Ca2+, Mg2+ oraz HCO3−. Ich zawartość
przedstawiono w poniższej tabeli.
Składnik mineralny | Zawartość, mg ∙ dm−3 |
|---|---|
Ca2+ | 457 |
Mg2+ | 50 |
HCO3− | 1836 |
Źródło
Informacja do zadań 08.
Przeprowadzono doświadczenie zilustrowane na poniższym schemacie:

W wyniku przeprowadzonego doświadczenia w każdej probówce zaobserwowano zmianę
świadczącą o zajściu reakcji chemicznej. W probówce II, w wyniku przeprowadzonego
doświadczenia, wydzielił się biały osad.
Opisz zmiany, które można zaobserwować w probówkach I i III.
Probówka I: …
Probówka III: …
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Przyjrzyj się odczynnikom: w I jest Na2SO3, w III HCl. Który reaguje z HCO3− z wydzieleniem gazu?
Podpowiedź 2
Sól może strącić biały osad z kationami, natomiast kwas wydziela CO2 z wodorowęglanów.
Podpowiedź 3
Opisz I — biały osad lub zmętnienie; III — pęcherzyki bezbarwnego gazu.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Probówka I: powstaje biały osad albo zmętnienie. Probówka III: wydziela się gaz, są widoczne pęcherzyki gazu.
Zasady oceniania
1 pkt – poprawne napisanie zmian, jakie można zaobserwować w probówkach I i III.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
W probówce I dodano siarczan(IV) sodu, który z obecnymi jonami metali może tworzyć trudno rozpuszczalne sole; obserwujemy biały osad lub zmętnienie. W probówce III HCl protonuje HCO3−, a powstający układ przechodzi w CO2 i wodę.
Widoczne są pęcherzyki bezbarwnego gazu. W odpowiedzi zapisz obserwacje, nie tylko nazwy produktów i równań. Nie określaj gazu jako wodoru: w badanej wodzie są jony, a nie aktywny metal reagujący z kwasem.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
Probówka I: powstaje biały osad albo zmętnienie. Probówka III: wydziela się gaz, są widoczne pęcherzyki gazu.