Zadanie 16.1 — grudzień 2022 — Formuła 2023

Formuła 2023rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 16.

Badano kinetykę reakcji utleniania jonów bromkowych jonami bromianowymi(V)

w środowisku kwasowym, która przebiega zgodnie z równaniem:

5Br− + BrO3− + 6H+ → 3Br2 + 3H2O

Na podstawie pomiarów kinetycznych ustalono następującą zależność między szybkością tej

reakcji a stężeniami reagentów: 𝑣 = 𝑘 ⸱ [Br−] ⸱ [BrO3−] ⸱ [H+]2

Stała szybkości reakcji w zależności od postaci równania kinetycznego może mieć różny

wymiar. Niżej przedstawiono przykładowe wyrażenia oznaczone literami A–D.

Zadanie 16.1 — materiał graficzny CKE, s. 15, element 1.

Uzupełnij poniższe zdania. Wybierz i zaznacz jedną odpowiedź spośród podanych w każdym nawiasie.

Stała szybkości reakcji utleniania jonów bromkowych jonami bromianowymi(V) ma jednostkę

oznaczoną literą (A / B / C / D). Jedno z podanych wyrażeń nie może być jednostką stałej

szybkości reakcji. To wyrażenie oznaczono literą (A / B / C / D).

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Zsumuj wykładniki w prawie szybkości, a następnie podziel jednostkę v przez jednostkę iloczynu stężeń.

Podpowiedź 2

Łączny rząd wynosi cztery, więc k ma wymiar stężenie−3·czas−1.

Podpowiedź 3

Wybierz B jako jednostkę tej reakcji oraz C jako wyrażenie z niepoprawnym wymiarem czasu.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Jednostka stałej szybkości: B. Wyrażenie, które nie może być jednostką k: C.

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne uzupełnienie dwóch zdań.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Prawo szybkości ma łączny rząd 1+1+2 = 4. Jednostka v to mol·dm−3·s−1, a iloczyn czterech stężeń ma wymiar mol4·dm−12.

Po podzieleniu otrzymujemy dla k dm9·mol−3·s−1, czyli odpowiedź B. Niezależnie od rzędu przy takim zapisie czasu jednostka k zawiera s−1, dlatego wyrażenie C z czasem w liczniku nie pasuje. Nie wyznaczamy rzędu z sumy współczynników stechiometrycznych reakcji: decydują wykładniki w podanym, doświadczalnym prawie szybkości.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Jednostka stałej szybkości: B. Wyrażenie, które nie może być jednostką k: C.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2023_2022_12_probny_16.1

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania