Zadanie 23 — czerwiec 2026 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy

Przeprowadzono dwuetapowe doświadczenie. W pierwszym etapie do probówki z wodnym

roztworem siarczanu(VI) miedzi(II) dodano nadmiar wodnego roztworu wodorotlenku sodu.

Zaobserwowano zmianę wyglądu zawartości probówki.

W drugim etapie do tak otrzymanej mieszaniny wprowadzono związek Q i zawartość

probówki ogrzano. Zaobserwowano zmianę zabarwienia osadu z niebieskiego na

czerwonobrunatne.

Poniżej przedstawiono wzory substancji, wśród których znajduje się wzór związku Q,

użytego w drugim etapie opisanego doświadczenia.

Zadanie 23 — materiał graficzny CKE, s. 23, element 1.

Wybierz wzór związku Q i napisz w formie jonowej skróconej równanie reakcji, która zaszła z jego udziałem podczas ogrzewania mieszaniny. Uwzględnij zasadowe środowisko reakcji.

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Rozpoznaj aldehyd wśród czterech związków. Czerwonobrunatny osad wskazuje Cu2O.

Podpowiedź 2

Propanal utlenia się do propanianu, a dwa Cu(II) redukują do Cu(I). Uwzględnij OH−.

Podpowiedź 3

Zapisz propanal + 2Cu(OH)2 + OH− → propanian− + Cu2O + 3H2O, z wzorami półstrukturalnymi.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Odpowiedź CKE: równanie reakcji propanalu z wodorotlenkiem miedzi(II)

Zasady oceniania

1 pkt – poprawny wybór odczynnika (związku Q) oraz poprawne napisanie we właściwej

formie równania reakcji.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Z podanych związków propanal ma grupę aldehydową i redukuje Cu(II) podczas ogrzewania w zasadowej próbie. Powstaje czerwonobrunatny Cu2O oraz anion propanianowy. Na jedną cząsteczkę aldehydu przypadają 2Cu(OH)2 i OH−, a po prawej Cu2O, propanian i 3H2O.

Zastosuj wzór organicznego anionu z grafiki klucza. Nie zapisujemy wolnego kwasu propanowego, bo nadmiar zasady zapewnia jego zobojętnienie. Samo ogrzanie Cu(OH)2 bez reduktora dawałoby czarny CuO, a nie opisany produkt.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Odpowiedź CKE: równanie reakcji propanalu z wodorotlenkiem miedzi(II)
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2026_06_dodatkowy_23

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania