Przeprowadzono doświadczenie, w którym do probówki z odczynnikiem Tollensa dodano
roztwór pewnego cukruwybranego spośród podanych poniżej.
glukoza … fruktoza … maltoza … sacharoza
Następnie zawartość probówki ogrzano. Po chwili na ściankach naczynia zaobserwowano
metaliczny, srebrzysty nalot.
Oceń prawdziwość zdań. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
1. | Srebrzysty nalot na ściankach probówki zaobserwowano po dodaniu do odczynnika Tollensa roztworu maltozy. | P | F |
|---|---|---|---|
2. | Każdy z wymienionych cukrów wykazuje właściwości redukujące. | P | F |
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Sprawdź obecność wolnego atomu anomerycznego w maltozie i sacharozie. Uwzględnij zasadowe przemiany fruktozy.
Podpowiedź 2
Maltoza może dać lustro srebrne, sacharoza nie. Dlatego nie wszystkie wymienione cukry są redukujące.
Podpowiedź 3
Zaznacz P i F.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
1. P; 2. F.
Zasady oceniania
1 pkt – poprawna ocena dwóch zdań.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Maltoza ma wolny atom anomeryczny umożliwiający otwieranie pierścienia do formy aldehydowej, więc daje dodatnią próbę Tollensa; pierwsze zdanie oceniamy P. Glukoza również redukuje odczynnik, a fruktoza może reagować dzięki przemianom w zasadowym środowisku.
Sacharoza ma oba atomy anomeryczne związane wiązaniem glikozydowym i nie wykazuje w tej próbie właściwości redukujących. Drugie zdanie jest zatem F. Sam obserwowany nalot nie pozwala odróżnić maltozy od wszystkich innych cukrów redukujących z listy.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
1. P; 2. F.