Źródło
Informacja do zadań 29.
Erytrytol jest naturalnym związkiem organicznym stosowanym jako substancja słodząca
(E968). Wzór erytrytolu w projekcji Fischera podano poniżej.

CH2OH
Utlenienie grupy –OH przy pierwszym atomie węgla w cząsteczce erytrytolu prowadzi do
powstania cząsteczki monosacharydu o nazwie D-erytroza.
Napisz wzór – w projekcji Fischera – formy łańcuchowej D-erytrozy, czyli produktu utlenienia grupy –OH przy pierwszym atomie węgla w cząsteczce erytrytolu.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Zmień tylko górną grupę CH2OH erytrytolu w CHO. Pozostałe centra zachowują konfigurację.
Podpowiedź 2
Czterowęglowy aldehyd ma na dole CH2OH. W szeregu D ostatnia OH w Fischerze jest po prawej.
Podpowiedź 3
Narysuj CHO u góry, CH2OH na dole i po prawej OH przy C2 oraz C3.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Zasady oceniania
1 pkt – napisanie w projekcji Fischera poprawnej formy łańcuchowej D-erytrozy.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Utlenienie alkoholowej grupy przy C1 do aldehydowej zmienia górne CH2OH w CHO. Pozostałe wiązania i konfiguracje przy C2 oraz C3 zachowujemy.
W projekcji Fischera D-erytrozy u góry znajduje się CHO, na dole CH2OH, a obie grupy OH przy środkowych atomach C są po prawej. Położenie OH przy ostatnim centrum stereogenicznym określa szereg D. Nie utleniamy obu końców do COOH i nie zmieniamy OH na przeciwną stronę bez uzasadnienia reakcją.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
