Zadanie 19 — czerwiec 2025 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony2 pktOczekuje na przegląd podstawy

Etan i propan w odpowiednich warunkach spalają się w tlenie zgodnie z równaniami reakcji:

2C2H6 + 7O2→ 4CO2 + 6H2O
C3H8 + 5O2→ 3CO2 + 4H2O

Oblicz, w jakim stosunku molowym zmieszano etan i propan, jeśli do całkowitego spalenia 𝟖 𝐝𝐦𝟑 tej mieszaniny zużyto 𝟑𝟏 𝐝𝐦𝟑 tlenu. Objętości mieszaniny węglowodorów i tlenu odnoszą się do identycznych warunków ciśnienia i temperatury.

Obliczenia:

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Wprowadź objętość jednego węglowodoru, a drugą dopełnij do 8 dm3.

Podpowiedź 2

Na etan przypada 3,5 objętości O2, na propan pięć. Łączne zużycie wynosi 31 dm3.

Podpowiedź 3

Rozwiąż 3,5x+5(8−x) = 31. Z objętości 6 i 2 uzyskasz stosunek molowy 3:1.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Przykładowe obliczenia CKE: stosunek molowy etanu do propanu 3 do 1.

Zasady oceniania

2 pkt – zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie wyniku

jako wielkości niemianowanej.

1 pkt – zastosowanie poprawnej metody, ale:

● popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku liczbowego

LUB

● podanie wyniku z jednostką

ALBO

– zastosowanie poprawnej metody, wykonanie poprawnych obliczeń prowadzących do

wyznaczenia poprawnych wartości objętości lub poprawnych wartości liczby moli

etanu i propanu w mieszaninie.

0 pkt – zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Przy jednakowych temperaturze i ciśnieniu stosunki objętości gazów odpowiadają stosunkom moli. Niech x dm3 oznacza etan, wtedy propanu jest 8−x dm3. Mol etanu zużywa 3,5 mola O2, a mol propanu pięć, więc 3,5x+5(8−x) = 31.

Otrzymujemy x = 6 i 8−x = 2. Stosunek molowy etanu do propanu wynosi 6:2 = 3:1. Nie porównuj objętości tlenu bez uwzględnienia różnych współczynników spalania obu gazów.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Przykładowe obliczenia CKE: stosunek molowy etanu do propanu 3 do 1.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2025_06_dodatkowy_19

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania