Źródło
Informacja do zadania 27.

We wzorze cząsteczki oktopaminy literami A–C zaznaczono wybrane fragmenty jej struktury.

W temperaturze 25 ᵒC przeprowadzono doświadczenie. Do dwóch probówek zawierających
oktopaminę wprowadzono: do jednej rozcieńczony kwas solny, a do drugiej wodny roztwór
chlorku żelaza(III).
Uzupełnij zdania. Zaznacz jedną odpowiedź spośród podanych w każdym nawiasie.
Rozcieńczony kwas solny uległ reakcji z fragmentem struktury oktopaminy oznaczonym literą
(A / B / C).
Fragment struktury oktopaminy oznaczony literą A (uległ / nie uległ) reakcji z chlorkiem
żelaza(III).
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Sprawdź, który fragment zawiera NH2, a który fenolowe OH.
Podpowiedź 2
HCl reaguje z zasadową grupą aminową; FeCl3 służy do charakterystycznej próby fenoli.
Podpowiedź 3
Zaznacz B oraz „uległ” dla fragmentu A.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Rozcieńczony kwas solny uległ reakcji z fragmentem struktury oktopaminy oznaczonym literą
żelaza(III).
Zasady oceniania
1 pkt – poprawne uzupełnienie dwóch zdań.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Rozcieńczony HCl protonuje zasadową grupę aminową, oznaczoną literą B. Powstaje grupa amoniowa, co jest reakcją kwasowo-zasadową. Fragment A zawiera fenolową grupę OH i z jonami Fe(III) może tworzyć barwny kompleks, więc ulega reakcji z FeCl3.
Wybieramy B oraz „uległ”. Alkoholowa OH fragmentu C nie jest w tej próbie równoważna fenolowej. Odpowiedź wynika z położenia grup funkcyjnych, a nie tylko z obecności atomu tlenu lub azotu gdziekolwiek w cząsteczce.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
Rozcieńczony kwas solny uległ reakcji z fragmentem struktury oktopaminy oznaczonym literą
żelaza(III).