Zadanie 27.2 — maj 2025 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadania 27.

Informacja do zadania 27. — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 29.

We wzorze cząsteczki oktopaminy literami A–C zaznaczono wybrane fragmenty jej struktury.

Zadanie 27.2 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 29.

W temperaturze 25 ᵒC przeprowadzono doświadczenie. Do dwóch probówek zawierających

oktopaminę wprowadzono: do jednej rozcieńczony kwas solny, a do drugiej wodny roztwór

chlorku żelaza(III).

Uzupełnij zdania. Zaznacz jedną odpowiedź spośród podanych w każdym nawiasie.

Rozcieńczony kwas solny uległ reakcji z fragmentem struktury oktopaminy oznaczonym literą

(A / B / C).

Fragment struktury oktopaminy oznaczony literą A (uległ / nie uległ) reakcji z chlorkiem

żelaza(III).

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Sprawdź, który fragment zawiera NH2, a który fenolowe OH.

Podpowiedź 2

HCl reaguje z zasadową grupą aminową; FeCl3 służy do charakterystycznej próby fenoli.

Podpowiedź 3

Zaznacz B oraz „uległ” dla fragmentu A.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Rozcieńczony kwas solny uległ reakcji z fragmentem struktury oktopaminy oznaczonym literą

Odpowiedź CKE 27.2 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 31.Odpowiedź CKE 27.2 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 31.

żelaza(III).

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne uzupełnienie dwóch zdań.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Rozcieńczony HCl protonuje zasadową grupę aminową, oznaczoną literą B. Powstaje grupa amoniowa, co jest reakcją kwasowo-zasadową. Fragment A zawiera fenolową grupę OH i z jonami Fe(III) może tworzyć barwny kompleks, więc ulega reakcji z FeCl3.

Wybieramy B oraz „uległ”. Alkoholowa OH fragmentu C nie jest w tej próbie równoważna fenolowej. Odpowiedź wynika z położenia grup funkcyjnych, a nie tylko z obecności atomu tlenu lub azotu gdziekolwiek w cząsteczce.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Rozcieńczony kwas solny uległ reakcji z fragmentem struktury oktopaminy oznaczonym literą

Odpowiedź CKE 27.2 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 31.Odpowiedź CKE 27.2 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 31.

żelaza(III).

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2025_05_glowny_27.2

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania