Źródło
Informacja do zadania 9.
W probówkach oznaczonych numerami I–IV umieszczono oddzielnie, w przypadkowej
kolejności, wodne roztwory soli różnych metali. Do probówek wprowadzono roztwór
wodorotlenku sodu, w wyniku czego w każdej z nich pojawiła się zawiesina innego
wodorotlenku:
Cr(OH)3 Ca(OH)2 Cu(OH)2 Al(OH)3
Probówkę III umieszczono na pewien czas w łaźni wodnej. Po ogrzaniu w probówce był
widoczny czarny osad.
Do zawiesiny wodorotlenku znajdującego się w probówce IV dodano roztwór wodorotlenku
sodu i otrzymano klarowny roztwór barwy zielonej.
Napisz równania reakcji:
• w formie cząsteczkowej – termicznego rozkładu wodorotlenku znajdującego się w probówce III (reakcja 1.)
• w formie jonowej skróconej – roztwarzania wodorotlenku znajdującego się w probówce IV (reakcja 2.).
Reakcja 1.: …
Reakcja 2.: …
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Zidentyfikuj czarny tlenek po ogrzaniu i zielony kompleks po dodaniu zasady.
Podpowiedź 2
Pierwszym substratem jest Cu(OH)2, drugim Cr(OH)3. Rozkład nie wymaga dopisywania jonów.
Podpowiedź 3
Zapisz Cu(OH)2 → CuO + H2O z ogrzewaniem oraz Cr(OH)3 + OH− → [Cr(OH)4]−.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Zasady oceniania
2 pkt – poprawne napisanie we właściwej formie dwóch równań reakcji.
1 pkt – poprawne napisanie we właściwej formie jednego równania reakcji.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Czarny osad po ogrzaniu wskazuje na CuO, powstający w rozkładzie Cu(OH)2 → CuO + H2O. Temperaturę zaznaczamy nad strzałką i zachowujemy formę cząsteczkową. Zielony roztwór po dodaniu NaOH do drugiego wodorotlenku wskazuje na amfoteryczny Cr(OH)3.
Jonowy zapis roztwarzania to Cr(OH)3 + OH− → [Cr(OH)4]−. Klucz dopuszcza też kompleks sześciokoordynacyjny przy trzech OH−. Wybierz jeden spójny wariant, zachowując liczbę ligandów i wynikający z niej ładunek.