Zadanie 17.3 — czerwiec 2024 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadania 17.

Metale X i E tworzą jony proste – odpowiednio – X2+ i E2+. Blaszki o znanych masach,

wykonane z metalu X i z metalu E, zanurzono w roztworach soli trzech różnych metali,

zgodnie ze schematem:

Informacja do zadania 17. — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 15.

Objawy świadczące o zajściu reakcji chemicznych zaobserwowano w probówkach I i II.

Po zakończeniu doświadczenia blaszki osuszono i zważono. Stwierdzono, że masa blaszki

wykonanej z metalu X wzrosła, a masa blaszki wykonanej z metalu E zmalała.

Uwaga redakcyjna. W interpretacji tego doświadczenia przyjmij, że symbole X i E oznaczają dwa różne metale.

Poniżej podano nazwy czterech metali.

magnez miedź kadm srebro

Wybierz i napisz nazwę metalu X i nazwę metalu E, które mogły być użyte w doświadczeniu.

Metal X: … Metal E: …

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Ustal najpierw E z kierunku reakcji z Cu²⁺ i ze zmiany masy blaszki.

Podpowiedź 2

Porównaj masę molową kandydatów z Cu przy wymianie 1:1. Dla X sprawdź, które metale wypierają Ag, lecz nie Fe.

Podpowiedź 3

W kluczu E to Cd, a X to Cu przy założeniu, że E i X są różnymi metalami. Bez tego założenia Cd także pasuje do obserwacji dla X.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Metal X: miedź Metal E: kadm

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne napisanie dwóch nazw metali.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Zacznij od metalu E. Wypiera Cu z CuSO₄, a masa blaszki maleje. Na mol oddanego metalu dwuwartościowego osadza się mol Cu, więc masa molowa E musi być większa od masy molowej Cu. Z podanych metali pasuje Cd.

X wypiera Ag i nie wypiera Fe z FeCl₂. Te obserwacje pasują zarówno do Cu, jak i Cd. Przy założeniu użytym w kluczu, że X i E oznaczają różne metale, X to Cu. Bez tego założenia wybór X nie jest jednoznaczny.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Metal X: miedź Metal E: kadm

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2024_06_dodatkowy_17.3

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania