Zadanie 32 — maj 2023 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 30–32.

Fosgen to silnie trujący związek o wzorze COCl2. W reakcjach fosgenu z alkoholami otrzymuje

się odpowiednie estry kwasu węglowego, a w procesach polikondensacji z udziałem fosgenu

powstają poliwęglany – szeroko stosowane tworzywa zastępujące szkło.

Substratami do otrzymywania fosgenu są tlenek węgla(II) i chlor. W mieszaninie tych gazów

zachodzi – pod wpływem światła – odwracalna reakcja opisana równaniem:

CO (g) + Cl2 (g) ⇌ COCl2 (g)

Bisfenol A, którego wzór przedstawiono poniżej, stosuje się do otrzymywania poliwęglanu.

CKE: pełny wzór strukturalny bisfenolu A, wraz z obiema grupami metylowymi i hydroksylowymi.

W tym celu bisfenol A poddaje się najpierw reakcji z wodorotlenkiem sodu, która przebiega tak samo jak reakcja tego wodorotlenku z fenolem, a następnie przeprowadza się polikondensację produktu tej reakcji z fosgenem.

Uzupełnij schemat tak, aby powstało równanie reakcji otrzymywania poliwęglanu z bisfenolanu sodu i fosgenu.

CKE: kompletny schemat reakcji bisfenolanu sodu z fosgenem, pole na produkt i współczynnik 2n przy NaCl.
Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Zidentyfikuj dwa reaktywne atomy tlenu fenolanowego i oba Cl fosgenu.

Podpowiedź 2

Każde zastąpienie Cl daje NaCl, a dwa są potrzebne na jednostkę.

Podpowiedź 3

Uzupełnij graficzną jednostkę poliwęglanu oraz współczynnik 2n przy NaCl.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Odpowiedź CKE 32 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 31.Odpowiedź CKE 32 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 31.Odpowiedź CKE 32 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 31.Odpowiedź CKE 32 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 31.

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne napisanie równania reakcji otrzymywania poliwęglanu.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Bisfenolan sodu ma dwa końce fenolanowe reagujące z dwoma miejscami acylowymi fosgenu. Każde połączenie tworzy wiązanie przez tlen i wydziela NaCl. Jednostka powtarzalna zawiera szkielet bisfenolu oraz fragment węglanowy z karbonylem pochodzącym z fosgenu.

Dla n jednostek schemat wymaga 2n NaCl. Nie wpisujemy wody jako produktu polikondensacji soli sodowej; wodę wytwarzał wcześniejszy etap otrzymywania fenolanu. Zachowujemy nawias polimerowy i otwarte połączenia z grafiki.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Odpowiedź CKE 32 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 31.Odpowiedź CKE 32 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 31.Odpowiedź CKE 32 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 31.Odpowiedź CKE 32 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 31.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2023_05_glowny_32

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania