Zadanie 2 — maj 2023 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 2–3.

Węgiel tworzy kilka odmian alotropowych, które różnią się strukturą krystaliczną. Są wśród

nich diament, grafit i fulereny.

Zadanie 2 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 5.

Rozstrzygnięcie: …

Wyjaśnienie: …

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Szukaj odmiany z ruchomymi elektronami, a nie samymi mocnymi wiązaniami.

Podpowiedź 2

W graficie po trzech wiązaniach σ pozostaje elektron uczestniczący w delokalizacji.

Podpowiedź 3

Wskaż grafit i wyjaśnij przewodnictwo zdelokalizowanymi elektronami.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Rozstrzygnięcie: grafit

Przykładowe wyjaśnienia:

• Każdy atom węgla w graficie tworzy trzy wiązania σ, a czwarty elektron uczestniczy

w tworzeniu zdelokalizowanych wiązań 𝜋.

• W krysztale grafitu są elektrony zdelokalizowane.

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne rozstrzygnięcie i poprawne wyjaśnienie uwzględniające obecność

zdelokalizowanych elektronów 𝜋.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Przewodnictwo grafitu wynika z obecności elektronów zdelokalizowanych w jego warstwach. Każdy atom C tworzy trzy wiązania σ, a pozostały elektron walencyjny uczestniczy w układzie π, umożliwiającym przemieszczanie ładunku.

W diamencie cztery elektrony walencyjne są związane w sieci czterech wiązań σ i nie ma analogicznych ruchomych elektronów. Wybieramy grafit, a w wyjaśnieniu wskazujemy nośniki ładunku, nie tylko warstwową budowę.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Rozstrzygnięcie: grafit

Przykładowe wyjaśnienia:

• Każdy atom węgla w graficie tworzy trzy wiązania σ, a czwarty elektron uczestniczy

w tworzeniu zdelokalizowanych wiązań 𝜋.

• W krysztale grafitu są elektrony zdelokalizowane.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2023_05_glowny_02

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania