Zadanie 23 — czerwiec 2022 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony3 pktOczekuje na przegląd podstawy

Pewien związek organiczny jest pochodną alkanu. W cząsteczce tego związku są jednakowe

grupy funkcyjne. Ta substancja reaguje ze świeżo strąconym wodorotlenkiem miedzi(II).

Cząsteczka tego związku ma masę równą 1,53 ∙ 10−22 g.

W wyniku całkowitego spalenia próbki tego związku o masie 1,38 g jako jedyne produkty

otrzymano 1,98 g CO2 i 1,08 g H2O.

Na podstawie obliczeń ustal wzór półstrukturalny (grupowy) opisanego związku organicznego. Następnie uzupełnij poniższe zdanie – wybierz i zaznacz jedną odpowiedź spośród podanych w nawiasie.

Obliczenia:

Wzór półstrukturalny (grupowy):

Po dodaniu do bezbarwnego wodnego roztworu opisanego związku zawiesiny świeżo

strąconego wodorotlenku miedzi(II) osad tego wodorotlenku roztwarza się i powstaje

(szafirowy / fioletowy) roztwór.

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Wyznacz masę molową z masy cząsteczki i niezależnie skład ze spalania.

Podpowiedź 2

Tlen związku oblicz z różnicy mas, a stosunek moli sprowadź do całkowitych liczb.

Podpowiedź 3

Rozpoznaj C3H8O3 jako glicerol, narysuj triol i wybierz szafirowy roztwór.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Odpowiedź CKE 23 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 15.Odpowiedź CKE 23 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 16.Odpowiedź CKE 23 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 16.

Zasady oceniania

2 pkt – zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie wzoru

półstrukturalnego (grupowego) opisanego związku.

1 pkt – zastosowanie poprawnej metody, ale:

– popełnienie błędów rachunkowych.

LUB

– niepodanie wzoru półstrukturalnego (grupowego) opisanego związku.

0 pkt – zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.

ORAZ

1 pkt – poprawne uzupełnienie zdania.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Uwaga:

1. Należy zwrócić uwagę na zależność wyniku końcowego od przyjętych zaokrągleń

Zasady oceniania 23 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 15.
Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Masa jednej cząsteczki daje M ≈ 1,53·10−22·6,02·1023 ≈ 92 g·mol−1. Ze spalania otrzymujemy 0,045 mol C i 0,120 mol H, a z różnicy mas 0,045 mol O.

Stosunek 3:8:3 daje C3H8O3, zgodny z masą molową. Jednakowe grupy funkcyjne i kompleksowanie Cu(OH)2 wskazują glicerol, propano-1,2,3-triol. Jego wzór rysujemy z trzema OH; powstający roztwór ma barwę szafirową, nie biuretową fioletową.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Odpowiedź CKE 23 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 15.Odpowiedź CKE 23 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 16.Odpowiedź CKE 23 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 16.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2022_06_dodatkowy_23

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania