Oblicz, ile gramów soli uwodnionej Na2SO4 × 10H2O należy dodać do 100 g roztworu, w którym stężenie Na2SO4 wynosi 6,0 % masowych, aby – po uzupełnieniu wodą do
300 g – otrzymać roztwór tej soli o stężeniu 10 %. W obliczeniach przyjmij, że masy molowe soli są równe: MNa2SO4 = 142 g ∙ mol−1 oraz M Na2SO4 ∙10H2O = 322 g ∙ mol−1 .
Obliczenia:
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Wyznacz masę soli wymaganą w roztworze końcowym.
Podpowiedź 2
Odejmij 6 g już obecnej soli i przelicz brakujące 24 g na hydrat.
Podpowiedź 3
Oblicz 24·322/142 ≈ 54,4 g Na2SO4·10H2O.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
M Na2SO4×10H2O = 322 g · mol−1 M Na2SO4 = 142 g · mol−1
Skład wyjściowego roztworu: 6 g Na2SO4 i 94 g H2O
Skład roztworu, który należy otrzymać: 30 g Na2SO4 i 270 g H2O
Do roztworu należy wprowadzić 24 g Na2SO4, a więc:

mNa
Zasady oceniania
2 pkt – zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń i podanie wyniku
w gramach.
1 pkt – zastosowanie poprawnej metody, ale:
– popełnienie błędów rachunkowych.
LUB
– podanie wyniku z niewłaściwą jednostką.
0 pkt – zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.
Uwaga: Należy zwrócić uwagę na zależność wyniku końcowego od przyjętych zaokrągleń
wyników pośrednich. Za poprawny należy uznać każdy wynik będący konsekwencją
zastosowanej poprawnej metody i poprawnych obliczeń.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Końcowe 300 g roztworu 10-procentowego ma zawierać 30 g bezwodnego Na2SO4. Początkowe 100 g roztworu wnosi 6 g soli, więc trzeba dodać jeszcze 24 g w przeliczeniu na sól bezwodną.
W hydracie udział soli wynosi 142/322, stąd masa hydratu 24·322/142 ≈ 54,4 g. Woda krystalizacyjna zwiększa masę rozpuszczalnika, a po dodaniu hydratu roztwór dopełniamy wodą do 300 g, nie dolewamy 300 g wody.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
M Na2SO4×10H2O = 322 g · mol−1 M Na2SO4 = 142 g · mol−1
Skład wyjściowego roztworu: 6 g Na2SO4 i 94 g H2O
Skład roztworu, który należy otrzymać: 30 g Na2SO4 i 270 g H2O
Do roztworu należy wprowadzić 24 g Na2SO4, a więc:

mNa