Zadanie 18 — czerwiec 2021 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony2 pktOczekuje na przegląd podstawy

Roztwór wodny chloru to tzw. woda chlorowa Cl2 (aq). W tym roztworze ustala się równowaga

opisana równaniem:

Cl2 + H2O ⇌ HCl + HClO

Powstający oksokwas pod wpływem światła ulega częściowemu rozkładowi z wydzieleniem

tlenu:

2HClO → 2HCl + O2

Na podstawie: A. Bielański, Podstawy chemii nieorganicznej, Warszawa 2004.

10,65 g chloru rozpuszczono w 1800 cm3 wody, a otrzymaną wodę chlorową pozostawiono na

pewien czas w otwartym naczyniu na świetle.

Oblicz stężenie molowe kwasu solnego w roztworze w momencie, w którym 1,0% chloru obecnego w roztworze uległ reakcji chemicznej z wodą, a oksokwas powstający w roztworze uległ w 50% reakcji rozkładu. W obliczeniach przyjmij, że sumaryczna objętość roztworu się nie zmieniła i wynosiła 1800 cm3.

Obliczenia:

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Rozlicz osobno reakcję chloru z wodą i rozkład powstałego HClO.

Podpowiedź 2

Po pierwszym etapie HCl jest tyle co przereagowanego Cl2; drugi dokłada połowę tej ilości.

Podpowiedź 3

Oblicz 0,150·0,01·1,5/1,800 = 0,00125 mol·dm−3.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Odpowiedź CKE 18 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 16.Odpowiedź CKE 18 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 16.

Zasady oceniania

2 pkt – zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie wyniku

z właściwą jednostką.

1 pkt – zastosowanie poprawnej metody, ale:

– popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku liczbowego.

LUB

– podanie wyniku z błędną jednostką lub bez jednostki.

0 pkt – zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Początkowo rozpuszczono 10,65/71 = 0,150 mol Cl2. Z wodą przereagowało 1%, czyli 0,00150 mol, co dało tyle samo HCl i HClO.

Rozkład połowy HClO wytwarza dodatkowo 0,000750 mol HCl; stosunek HClO:HCl w tym etapie jest 1:1. Łącznie mamy 0,00225 mol HCl w 1,800 dm3, czyli 0,00125 mol·dm−3. Nie dodajemy drugiego procentu do pierwszego: oba udziały dotyczą innych ilości wyjściowych.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Odpowiedź CKE 18 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 16.Odpowiedź CKE 18 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 16.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2021_06_dodatkowy_18

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania