W dwóch nieoznaczonych probówkach znajdowały się oddzielnie: rozcieńczony wodny
roztwór kwasu azotowego(V) i rozcieńczony wodny roztwór kwasu siarkowego(VI).
W tych roztworach zanurzono blaszki miedziane, a zawartość probówek lekko ogrzano.

Po zanurzeniu blaszki miedzianej w roztworze kwasu X i ogrzaniu zawartości probówki
wydzielał się bezbarwny gaz, który w kontakcie z powietrzem zabarwiał się na kolor
czerwonobrunatny.
Uzupełnij poniższe zdania. Wybierz i podkreśl jedną odpowiedź spośród podanych w każdym nawiasie.
W rozcieńczonym roztworze kwasu azotowego(V) miedź (reaguje z wydzieleniem gazowego
tlenku / reaguje z wydzieleniem wodoru / nie reaguje) i roztwór (przyjmuje barwę
niebieską / pozostaje bezbarwny). W rozcieńczonym roztworze kwasu siarkowego(VI) miedź
(reaguje z wydzieleniem gazowego tlenku / reaguje z wydzieleniem wodoru / nie reaguje)
i roztwór (przyjmuje barwę niebieską / pozostaje bezbarwny). Kwasem X jest
(HNO3 / H2SO4).
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Powiąż bezbarwny gaz brunatniejący na powietrzu z NO.
Podpowiedź 2
Niebieska barwa wskazuje powstawanie Cu2+.
Podpowiedź 3
Wybierz dla HNO3 reakcję z tlenkiem i niebieski roztwór, dla H2SO4 brak reakcji i bezbarwność; X = HNO3.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Zasady oceniania

Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Rozcieńczony HNO3 utlenia miedź, dając Cu2+ i bezbarwny NO. Roztwór staje się niebieski, a NO na powietrzu utlenia się do czerwonobrunatnego NO2.
Rozcieńczony H2SO4 w opisanych warunkach nie roztwarza miedzi i pozostaje bezbarwny. Kwas X to HNO3. Rozstrzygnięcie zależy od właściwości utleniających kwasu i warunków stężenia; nie stosujemy reguły „metal z każdym kwasem wydziela wodór”.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
