Zadanie 9 — marzec 2021 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy

Do dwóch zlewek zawierających jednakowe objętości wody o temperaturze t = 20 °C dodano:

• do zlewki I – próbkę metalicznego magnezu

• do zlewki II – próbkę metalicznego wapnia.

Tylko w jednej zlewce zaobserwowano objawy reakcji chemicznej.

Napisz w formie jonowej równanie reakcji zachodzącej podczas opisanego doświadczenia. Wyjaśnij przyczynę różnej aktywności chemicznej badanych metali.

Równanie reakcji: …

Wyjaśnienie: …

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Wybierz bardziej aktywny metal z tej samej grupy.

Podpowiedź 2

Porównaj odległość elektronów walencyjnych od jądra w Mg i Ca.

Podpowiedź 3

Zapisz reakcję wapnia z wodą do Ca2+, OH− i H2; wyjaśnij łatwiejsze oddawanie elektronów przez Ca.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Równanie reakcji: Ca + 2H2O→ Ca2+ + 2OH− + H2

Wyjaśnienie: Elektrony walencyjne znajdują się na powłokach w różnej odległości od jądra

atomowego ALBO Energia potencjalna elektronów walencyjnych wapnia jest większa niż

energia potencjalna elektronów walencyjnych magnezu.

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne napisanie równania reakcji i poprawne wyjaśnienie.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

W zimnej wodzie widoczną reakcję daje wapń: Ca + 2H2O → Ca2+ + 2OH− + H2. Jego elektrony walencyjne leżą dalej od jądra niż w magnezie i są łatwiej oddawane, co wyjaśnia większą aktywność w opisanych warunkach.

Brak widocznych zmian z magnezem w 20 °C nie oznacza, że magnez nie może reagować z wodą w innych warunkach. Równanie zachowuje formę jonową wymaganą poleceniem.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Równanie reakcji: Ca + 2H2O→ Ca2+ + 2OH− + H2

Wyjaśnienie: Elektrony walencyjne znajdują się na powłokach w różnej odległości od jądra

atomowego ALBO Energia potencjalna elektronów walencyjnych wapnia jest większa niż

energia potencjalna elektronów walencyjnych magnezu.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2021_03_probny_09

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania