Kontrolowane utlenianie alkanów jest stosowane w przemyśle do wytwarzania kwasów
tłuszczowych. W odpowiednich warunkach ta reakcja przebiega selektywnie w taki sposób,
że utleniona zostaje tylko jedna ze skrajnych grup metylowych.
Na podstawie: P. Mastalerz, Chemia organiczna, Warszawa 1984.
Napisz wzór sumaryczny alkanu, który może zostać użyty do otrzymania kwasu stearynowego (oktadekanowego) opisaną metodą.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Sprawdź, czy utlenienie zachowuje szkielet węglowy.
Podpowiedź 2
Dla 18 atomów węgla zastosuj wzór ogólny alkanów.
Podpowiedź 3
Podaj C18H38.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Zasady oceniania
1 p. – za poprawne napisanie wzoru sumarycznego alkanu.
0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Kwas stearynowy ma osiemnaście atomów węgla. Opisane selektywne utlenienie końcowej grupy metylowej do karboksylowej nie zmienia liczby atomów węgla, dlatego potrzebny jest alkan C18H38, czyli oktadekan.
Wzór alkanu obliczamy z zależności CₙH2ₙ₊2. Nie odejmujemy atomu węgla grupy karboksylowej od długości substratu, ponieważ pochodzi on z wcześniej obecnej grupy końcowej.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
