Zadanie 7 — czerwiec 2020 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony2 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 5–7.

Fosgen to trujący związek o wzorze COCl2. Jego temperatura topnienia jest równa –118 °C,

a temperatura wrzenia wynosi 8 °C (pod ciśnieniem 1000 hPa). Fosgen reaguje z wodą i ulega

hydrolizie, której produktami są tlenek węgla(IV) i chlorowodór.

Na podstawie: P. Mastalerz, Chemia organiczna, Warszawa 1986.

W temperaturze 25 °C i pod ciśnieniem 1000 hPa w 1 dm3 fosgenu znajduje się 2,43∙1022

cząsteczek tego związku.

Oblicz gęstość fosgenu i określ jego stan skupienia w opisanych warunkach.

Obliczenia:

W temperaturze 25 °C i pod ciśnieniem 1000 hPa fosgen jest …

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Zamień podaną liczbę cząsteczek na mole.

Podpowiedź 2

Pomnóż mole przez masę molową i podziel przez objętość próbki.

Podpowiedź 3

Otrzymasz około 4,0 g·dm−3; stan skupienia ustal z temperatury wrzenia: gaz.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Odpowiedź CKE 7 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 9.Odpowiedź CKE 7 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 9.Odpowiedź CKE 7 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 9.

W temperaturze 25 °C i pod ciśnieniem 1000 hPa fosgen jest gazem.

Uwaga:

• Odpowiedź, w której zdający pisze, że fosgen jest parą, jest niepoprawna.

• Rozwiązanie zadania, w którym zdający wykonuje obliczenia dla warunków innych

niż określono w zadaniu, np. dla warunków normalnych, jest niepoprawne.

Zasady oceniania

2 pkt – poprawne obliczenie i podanie wyniku z poprawną jednostką oraz poprawne

uzupełnienie zdania.

1 pkt – poprawne obliczenie i podanie wyniku z poprawną jednostką oraz niepoprawne

uzupełnienie zdania albo brak uzupełnienia zdania.

LUB

– błędne obliczenie lub podanie wyniku z błędną jednostką albo brak obliczenia oraz

poprawne uzupełnienie zdania.

0 p. – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak rozwiązania.

Uwaga: Wynik może być podany w różnych jednostkach gęstości, np. g∙dm−3, kg∙m−3, g∙cm−3

albo g∙m−3.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Liczbę moli w 1 dm3 obliczamy bezpośrednio z liczby cząsteczek: n = 2,43·1022/(6,02·1023) ≈ 0,0404 mol. Dla M(COCl2) ≈ 99 g·mol−1 masa tej objętości wynosi około 4,0 g, czyli gęstość około 4,0 g·dm−3.

Temperatura 25 °C przekracza podaną temperaturę wrzenia, dlatego fosgen jest gazem. Nie podstawiamy objętości molowej dla warunków normalnych.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Odpowiedź CKE 7 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 9.Odpowiedź CKE 7 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 9.Odpowiedź CKE 7 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 9.

W temperaturze 25 °C i pod ciśnieniem 1000 hPa fosgen jest gazem.

Uwaga:

• Odpowiedź, w której zdający pisze, że fosgen jest parą, jest niepoprawna.

• Rozwiązanie zadania, w którym zdający wykonuje obliczenia dla warunków innych

niż określono w zadaniu, np. dla warunków normalnych, jest niepoprawne.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2020_06_glowny_07

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania