Źródło
Informacja do zadania 4.
Ciała stałe można podzielić na krystaliczne i bezpostaciowe. Kryształy klasyfikuje się ze
względu na rodzaj oddziaływań między tworzącymi je drobinami. Wyróżnia się kryształy
metaliczne, jonowe, kowalencyjne i molekularne.
Na podstawie: K. Pigoń, Z. Ruziewicz, Chemia fizyczna. Fizykochemia molekularna, Warszawa 2005.
Uzupełnij poniższe zdania. W odpowiedzi uwzględnij rodzaj nośników ładunku.
W kryształach metalicznych nośnikami ładunku są … ,
dlatego metale przewodzą prąd elektryczny w stałym stanie skupienia.
Związki jonowe po stopieniu przewodzą prąd elektryczny, ponieważ …
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Przewodnictwo wymaga ładunku oraz możliwości jego przemieszczania.
Podpowiedź 2
Porównaj ruchliwość elektronów w metalu i jonów w stopionej soli.
Podpowiedź 3
Wpisz elektrony dla metalu, a dla stopionej soli ruchome kationy i aniony.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
W kryształach metalicznych nośnikami ładunku są elektrony, dlatego metale przewodzą prąd
elektryczny w stałym stanie skupienia.
Związki jonowe po stopieniu przewodzą prąd elektryczny, ponieważ występują w nich
kationy i aniony
ALBO
jony (zdolne do przenoszenia ładunków elektrycznych)
ALBO
poruszające się cząstki obdarzone ładunkiem elektrycznym.
Uwaga:
• Odpowiedź, z której wynika, że kationy i aniony powstają dopiero po stopieniu związku
jonowego, jest niepoprawna.
• Odpowiedź, w której zdający pisze, że związki jonowe po stopieniu przewodzą prąd
elektryczny, ponieważ są elektrolitami, jest niewystarczająca.
Zasady oceniania
1 pkt – poprawne uzupełnienie zdań uwzględniające określenie rodzaju nośników ładunku.
0 pkt – odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Przepływ prądu wymaga ruchomych nośników ładunku. W metalu są nimi zdelokalizowane elektrony, które mogą przemieszczać się także w stanie stałym.
Kryształ jonowy zawiera jony już przed ogrzaniem, lecz są one związane w uporządkowanej sieci. Stopienie umożliwia przemieszczanie kationów i anionów, dlatego stopiony związek przewodzi prąd. Nie należy pisać, że jony dopiero wtedy powstają.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
W kryształach metalicznych nośnikami ładunku są elektrony, dlatego metale przewodzą prąd
elektryczny w stałym stanie skupienia.
Związki jonowe po stopieniu przewodzą prąd elektryczny, ponieważ występują w nich
kationy i aniony
ALBO
jony (zdolne do przenoszenia ładunków elektrycznych)
ALBO
poruszające się cząstki obdarzone ładunkiem elektrycznym.
Uwaga:
• Odpowiedź, z której wynika, że kationy i aniony powstają dopiero po stopieniu związku
jonowego, jest niepoprawna.
• Odpowiedź, w której zdający pisze, że związki jonowe po stopieniu przewodzą prąd
elektryczny, ponieważ są elektrolitami, jest niewystarczająca.