Źródło
Informacja do zadania 7.
Przygotowano dwie identyczne próbki oznaczone numerami I i II: w każdej próbce zmieszano
2,8 g wiórków żelaznych i 2,4 g rozdrobnionej siarki.
Próbkę I wprowadzono do probówki i ogrzano w płomieniu palnika. Stwierdzono, że żelazo
całkowicie przereagowało z siarką, w wyniku czego powstał produkt, w którym stosunek
masowy mFe :mS ≈ 7 : 4 (reakcja 1.). Po zakończeniu reakcji zawartość probówki ostudzono,
a następnie poddano działaniu kwasu solnego użytego w nadmiarze. Zaobserwowano,
że mieszanina poreakcyjna częściowo roztworzyła się w kwasie, czemu towarzyszyło
wydzielanie bezbarwnego gazu o nieprzyjemnym zapachu (reakcja 2.).
Próbkę II wprowadzono – bez uprzedniego ogrzewania – do zlewki z kwasem solnym.
Stwierdzono, że próbka częściowo roztworzyła się w nadmiarze kwasu z wydzieleniem
bezbarwnego i bezwonnego gazu (reakcja 3.).
Ustal, ile gramów substancji, która pozostała nieroztworzona w kwasie solnym w obu naczyniach, zawierały próbki.
Próbka I: …
Próbka II: …
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Tylko w ogrzanej próbce siarka została częściowo zużyta.
Podpowiedź 2
Wyznacz jej zużytą masę z proporcji Fe:S = 7:4.
Podpowiedź 3
Dla I odejmij 1,6 g od 2,4 g; dla II pozostaw 2,4 g.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Próbka I: 0,8 (g)
Próbka II: 2,4 (g)
Zasady oceniania
1 p. – za poprawne ustalenie masy (wyrażonej w gramach) siarki w obu próbkach.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
W próbce I całe 2,8 g żelaza przereagowało z siarką w stosunku masowym 7:4. Zużyto więc 2,8 · 4/7 = 1,6 g siarki; z początkowych 2,4 g pozostało 0,8 g.
Próbki II nie ogrzewano, więc siarka nie utworzyła siarczku i nie reaguje z HCl: pozostaje całe 2,4 g. Obliczamy masę nieroztworzonej siarki, nie masę FeS ani masę całej próbki.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
Próbka I: 0,8 (g)
Próbka II: 2,4 (g)