Zadanie 37.1 — czerwiec 2019 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadania 37.

W trzech probówkach (I–III) znajdowały się następujące substancje stałe: fruktoza, sacharoza

i skrobia. W celu ich identyfikacji przeprowadzono trzy serie doświadczeń. W pierwszej serii

doświadczeń do wszystkich probówek dodano wodę o temperaturze 20 °C i wymieszano

zawartość każdego naczynia. W dwóch probówkach zaobserwowano rozpuszczenie substancji

stałych i powstanie roztworów, natomiast w probówce III powstała zawiesina.

W drugiej serii doświadczeń do probówek I i II dodano zalkalizowany świeżo strącony

wodorotlenek miedzi(II) i wymieszano ich zawartość. W obu probówkach powstały roztwory

o szafirowym zabarwieniu. W trzeciej serii doświadczeń, po ogrzaniu szafirowych roztworów

otrzymanych w serii drugiej, tylko w probówce I pojawił się ceglasty osad.

Napisz nazwy związków, które zidentyfikowano podczas przeprowadzonych trzech serii doświadczeń.

Probówka I: …

Probówka II: …

Probówka III: …

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Najpierw wykorzystaj różnicę rozpuszczalności w wodzie o temperaturze 20°C.

Podpowiedź 2

Następnie odróżnij kompleksowanie na zimno od redukcji miedzi po ogrzaniu.

Podpowiedź 3

Przypisz I fruktozie, II sacharozie i III skrobi, zgodnie z kolejnością obserwacji.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Probówka I: fruktoza

Probówka II: sacharoza

Probówka III: skrobia

Zasady oceniania

1 p. – za poprawną identyfikację substancji.

0 p. – za odpowiedź niepełną lub niepoprawną albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Zawiesina po dodaniu zimnej wody wskazuje skrobię w III; fruktoza i sacharoza rozpuszczają się. Obie rozpuszczone substancje kompleksują Cu(II) na zimno, ale tylko zawartość I po ogrzaniu daje Cu2O. Jest to fruktoza, która w środowisku zasadowym izomeryzuje do form redukujących.

Sacharoza w II nie daje dodatniej próby redukcyjnej. Łączymy więc wyniki wszystkich trzech serii: I fruktoza, II sacharoza, III skrobia. Szafirowa barwa sama nie rozstrzyga między I i II.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Probówka I: fruktoza

Probówka II: sacharoza

Probówka III: skrobia

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2019_06_dodatkowy_37.1

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania