Zadanie 24 — czerwiec 2019 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony2 pktOczekuje na przegląd podstawy

Cykloheksanol reaguje z manganianem(VII) potasu w środowisku kwasowym zgodnie

z poniższym schematem.

Cykloheksanol + MnO₄⁻ + H₃O⁺ → cykloheksanon + Mn²⁺ + H₂O.

Napisz w formie jonowej z uwzględnieniem liczby oddawanych lub pobieranych elektronów (zapis jonowo-elektronowy) równania reakcji redukcji i utleniania zachodzących w czasie opisanej przemiany. Uwzględnij, że reakcja przebiega w środowisku kwasowym. Dobierz współczynniki stechiometryczne w poniższym schemacie.

Równanie reakcji redukcji:

Równanie reakcji utleniania:

Schemat z pustymi miejscami na wszystkie współczynniki reakcji cykloheksanolu z MnO₄⁻ i H₃O⁺.
Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Ustal zmianę stopni utlenienia manganu i węgla z grupą alkoholową.

Podpowiedź 2

Połącz oddawanie dwóch elektronów przez alkohol z przyjmowaniem pięciu przez MnO4−.

Podpowiedź 3

Pomnóż utlenianie przez 5, redukcję przez 2 i skróć wspólne składniki; użyj 6H3O+ w równaniu sumarycznym.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Redukcja: MnO₄⁻ + 8 H₃O⁺ + 5 e⁻ → Mn²⁺ + 12 H₂O

lub MnO₄⁻ + 8 H⁺ + 5 e⁻ → Mn²⁺ + 4 H₂O.

Utlenianie: C₆H₁₁OH + 2 H₂O → C₆H₁₀O + 2 H₃O⁺ + 2 e⁻

lub C₆H₁₁OH → C₆H₁₀O + 2 H⁺ + 2 e⁻.

Równanie sumaryczne: 5 C₆H₁₁OH + 2 MnO₄⁻ + 6 H₃O⁺ → 5 C₆H₁₀O + 2 Mn²⁺ + 14 H₂O. C₆H₁₁OH i C₆H₁₀O oznaczają odpowiednio cykloheksanol i cykloheksanon.

Zasady oceniania

2 p. – za poprawne napisanie w formie jonowo-elektronowej równania procesu redukcji

i równania procesu utleniania oraz poprawne uzupełnienie sumarycznego równania

reakcji w formie jonowej skróconej.

1 p. – za poprawne napisanie w formie jonowo-elektronowej równania procesu redukcji

i równania procesu utleniania oraz błędne uzupełnienie sumarycznego równania reakcji

lub

– za błędne napisanie w formie jonowo-elektronowej równania procesu redukcji

lub równania procesu utleniania oraz poprawne uzupełnienie sumarycznego równania

reakcji.

0 p. – za odpowiedź niepełną lub niepoprawną albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Cykloheksanol utlenia się do cykloheksanonu, oddając dwa elektrony na cząsteczkę. Redukcja manganu wymaga pięciu elektronów: MnO4− + 8H3O+ + 5e− → Mn2+ + 12H2O.

Półreakcję alkoholu zapisujemy z 2H2O po lewej oraz 2H3O+ i 2e− po prawej, jak na grafice. Wspólny bilans dziesięciu elektronów daje współczynniki sumaryczne 5, 2, 6, 5, 2, 14. Nie zamieniamy Mn2+ na MnO2, ponieważ środowisko jest kwasowe.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Redukcja: MnO₄⁻ + 8 H₃O⁺ + 5 e⁻ → Mn²⁺ + 12 H₂O

lub MnO₄⁻ + 8 H⁺ + 5 e⁻ → Mn²⁺ + 4 H₂O.

Utlenianie: C₆H₁₁OH + 2 H₂O → C₆H₁₀O + 2 H₃O⁺ + 2 e⁻

lub C₆H₁₁OH → C₆H₁₀O + 2 H⁺ + 2 e⁻.

Równanie sumaryczne: 5 C₆H₁₁OH + 2 MnO₄⁻ + 6 H₃O⁺ → 5 C₆H₁₀O + 2 Mn²⁺ + 14 H₂O. C₆H₁₁OH i C₆H₁₀O oznaczają odpowiednio cykloheksanol i cykloheksanon.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2019_06_dodatkowy_24

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania