Źródło
Informacja do zadań 6–8.
W trzech probówkach I–III znajdują się rozmieszczone w przypadkowej kolejności wodne
roztwory trzech soli: azotanu(V) glinu, azotanu(V) potasu i azotanu(V) magnezu. Te roztwory
mają taką samą objętość V = 5 cm3 i jednakowe stężenie molowe cm = 0,2 mol · dm−3 . W celu
zidentyfikowania zawartości probówek przeprowadzono dwuetapowe doświadczenie.
W etapie pierwszym do probówek dodano wodny roztwór wodorotlenku potasu.

Po dodaniu niewielkiej ilości roztworu wodorotlenku potasu powstały w probówkach I i II białe
osady, a w probówce III nie zaobserwowano objawów reakcji.
W etapie drugim doświadczenia do probówek z wytrąconymi osadami dodano kolejne porcje
roztworu wodorotlenku potasu. Objawy reakcji zaobserwowano tylko w probówce II.
Zidentyfikuj kationy obecne w roztworach 1., 2. i 3. Wpisz ich wzory lub nazwy do tabeli.
Roztwór | Wzór lub nazwa kationu |
|---|---|
1. | |
2. | |
3. |
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Wykorzystaj brak osadu w III, a następnie zachowanie dwóch osadów w nadmiarze zasady.
Podpowiedź 2
Amfoteryczny Al(OH)3 rozpuszcza się w nadmiarze OH−, zasadowy Mg(OH)2 pozostaje.
Podpowiedź 3
Przyporządkuj I magnezowi, II glinowi, III potasowi i podaj wzory kationów.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Roztwór | Wzór lub nazwa kationu |
|---|---|
1. | Mg2+ lub (kation) magnezu |
2. | Al3+ lub (kation) glinu |
3. | K+ lub (kation) potasu |
Zasady oceniania
1 p. – za poprawne wpisanie w tabeli wzorów lub nazw kationów.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub niepoprawną albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Brak osadu po dodaniu KOH w III wskazuje K+, ponieważ związki potasu pozostają rozpuszczalne. Osady w I i II to wodorotlenki magnezu i glinu.
Tylko Al(OH)3 roztwarza się w nadmiarze zasady, tworząc anion kompleksowy, zatem II zawiera Al3+, a I Mg2+. Identyfikacja wymaga obu etapów: sam biały osad nie rozróżnia magnezu i glinu. Do tabeli wpisujemy kolejno Mg2+, Al3+, K+.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
Roztwór | Wzór lub nazwa kationu |
|---|---|
1. | Mg2+ lub (kation) magnezu |
2. | Al3+ lub (kation) glinu |
3. | K+ lub (kation) potasu |