Ustal i wpisz do tabeli, jaki rodzaj wiązania (kowalencyjne niespolaryzowane, kowalencyjne spolaryzowane, jonowe) występuje w cząsteczce NH3. Następnie przyporządkuj dwóm związkom: LiH i PH3, wartości ich temperatury topnienia: 692 °C,
–134 °C (pod ciśnieniem 1013 hPa).
Na podstawie: W. Mizerski, Tablice chemiczne, Warszawa 2003.
LiH | NH3 | PH3 | |
|---|---|---|---|
Rodzaj wiązania | jonowe | kowalencyjne niespolaryzowane | |
Temperatura topnienia, °C | –78 |
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Najpierw sklasyfikuj wiązanie N–H na podstawie elektroujemności.
Podpowiedź 2
Wysoka temperatura topnienia wskazuje sieć jonową, a bardzo niska kryształ cząsteczkowy.
Podpowiedź 3
Wpisz wiązania spolaryzowane dla NH3; przypisz 692°C do LiH i −134°C do PH3.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
LiH | NH3 | PH3 | |
|---|---|---|---|
Rodzaj wiązania | jonowe | kowalencyjne spolaryzowane albo atomowe spolaryzowane | kowalencyjne niespolaryzowane |
Temperatura topnienia, ⁰C | 692 (⁰C) | –78 | –134 (⁰C) |
Zasady oceniania
1 p. – za poprawne uzupełnienie tabeli.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub niepoprawną albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
W NH3 elektroujemność azotu jest większa od elektroujemności wodoru, więc wiązania N–H są kowalencyjne spolaryzowane. LiH ma sieć jonową i silne oddziaływania elektrostatyczne, dlatego odpowiada mu wysoka temperatura topnienia 692°C.
PH3 jest substancją cząsteczkową o znacznie słabszych oddziaływaniach między cząsteczkami i topi się w −134°C. Porównujemy budowę kryształów i oddziaływania, a nie tylko masy cząsteczek. Temperatura −78°C jest już przypisana amoniakowi.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
LiH | NH3 | PH3 | |
|---|---|---|---|
Rodzaj wiązania | jonowe | kowalencyjne spolaryzowane albo atomowe spolaryzowane | kowalencyjne niespolaryzowane |
Temperatura topnienia, ⁰C | 692 (⁰C) | –78 | –134 (⁰C) |