Zadanie 14 — maj 2019 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 14–15.

W czystej wodzie ustala się stan równowagi reakcji autoprotolizy, która zachodzi zgodnie

z równaniem:

2H2O ⇌ H3O+ + OH−

Tę reakcję opisuje stała równowagi nazywana iloczynem jonowym wody. Wyraża się ona

równaniem:

Kw = [H₃O⁺] · [OH⁻]

Poniżej przedstawiono wartości iloczynu jonowego wody Kw w zakresie temperatury

0 ºC–100 ºC (pod ciśnieniem atmosferycznym).

Temperatura, ºC

0

20

40

60

80

100

Kw

0,1 · 10−14

0,7 · 10−14

3,0 · 10−14

9,6 · 10−14

25,1 · 10−14

55,0 · 10−14

Na podstawie: W. Ufnalski, Równowagi jonowe, Warszawa 2004.

Uzupełnij poniższe zdania. Wybierz i zaznacz jedno określenie spośród podanych w każdym nawiasie.

Reakcja autodysocjacji wody jest (egzoenergetyczna / endoenergetyczna). Wraz ze wzrostem

temperatury pH czystej wody (maleje / rośnie / nie ulega zmianie).

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Odczytaj, czy Kw rośnie, czy maleje po ogrzaniu.

Podpowiedź 2

Dla czystej wody obydwa stężenia jonów są równe pierwiastkowi z Kw.

Podpowiedź 3

Wybierz endoenergetyczna i maleje, zachowując rozróżnienie pH oraz odczynu obojętnego.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Odpowiedź CKE 14 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 13.

Zasady oceniania

1 p. – za poprawne uzupełnienie obu zdań.

0 p. – za odpowiedź niepełną lub niepoprawną albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Iloczyn jonowy wody rośnie wraz z temperaturą, więc ogrzewanie sprzyja tworzeniu jonów w autodysocjacji. Reakcja jest endoenergetyczna.

W czystej wodzie [H3O+] = [OH−] = √Kw, dlatego wzrost Kw zwiększa stężenie H3O+ i obniża pH. Woda nadal pozostaje obojętna, ponieważ oba stężenia są równe. Obojętność nie oznacza pH dokładnie 7 w każdej temperaturze; ta wartość zależy od iloczynu jonowego wody.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Odpowiedź CKE 14 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 13.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2019_05_glowny_14

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania