Na poniższym diagramie przedstawiono zmiany elektroujemności w skali Paulinga
pierwiastków grup 1.–2. oraz 13.–17. układu okresowego (wartości elektroujemności
poszczególnych pierwiastków danej grupy połączono linią ciągłą).

Elektroujemność
Na podstawie: K.-H. Lautenschläger, W. Schröter, A. Wanninger, Nowoczesne kompendium chemii,
Warszawa 2007.
Oceń, czy poniższe informacje są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F – jeśli jest fałszywa.
1. | Pierwiastki, których elektroujemność przedstawiono na diagramie, należą do bloków konfiguracyjnych s, p i d układu okresowego. | P | F |
|---|---|---|---|
2. | W grupach 1.–2. oraz 13.–17. elektroujemność wszystkich pierwiastków wchodzących w ich skład maleje ze wzrostem numeru okresu. | P | F |
3. | W grupach 1.–2. oraz 13.–17. największą elektroujemność ma pierwiastek danej grupy o najmniejszej liczbie atomowej Z. | P | F |
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Ustal bloki dla numerów grup wskazanych w poleceniu.
Podpowiedź 2
Słowo wszystkich wymaga sprawdzenia całej krzywej, także lokalnych wzrostów.
Podpowiedź 3
Zaznacz F, F, P, oddzielając ogólny trend od maksimum w każdej grupie.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
1. | Pierwiastki, których elektroujemność przedstawiono na diagramie, należą do bloków konfiguracyjnych s, p i d układu okresowego. | F | |
|---|---|---|---|
2. | W grupach 1.–2. oraz 13.–17. elektroujemność wszystkich pierwiastków wchodzących w ich skład maleje ze wzrostem numeru okresu. | F | |
3. | W grupach 1.–2. oraz 13.–17. największą elektroujemność ma pierwiastek danej grupy o najmniejszej liczbie atomowej Z. | P |
Zasady oceniania
1 p. – za poprawne wskazanie trzech odpowiedzi.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Grupy 1–2 należą do bloku s, a 13–17 do bloku p; diagram nie obejmuje bloku d. Przebieg części krzywych pokazuje odstępstwa od ściśle monotonicznego spadku elektroujemności w dół grupy, więc zdanie o wszystkich pierwiastkach jest fałszywe.
Mimo tych odstępstw największa wartość w każdej przedstawionej grupie przypada pierwiastkowi o najmniejszej liczbie atomowej. Poprawne oceny to F, F, P. Ogólny trend nie zastępuje odczytu konkretnego diagramu.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
1. | Pierwiastki, których elektroujemność przedstawiono na diagramie, należą do bloków konfiguracyjnych s, p i d układu okresowego. | F | |
|---|---|---|---|
2. | W grupach 1.–2. oraz 13.–17. elektroujemność wszystkich pierwiastków wchodzących w ich skład maleje ze wzrostem numeru okresu. | F | |
3. | W grupach 1.–2. oraz 13.–17. największą elektroujemność ma pierwiastek danej grupy o najmniejszej liczbie atomowej Z. | P |