Źródło
Informacja do zadania 15.
Cząsteczki fluorowodoru ulegają asocjacji, czyli łączą się ze sobą, tworząc zygzakowate
łańcuchy. W temperaturze bliskiej temperatury wrzenia równej 293,7 K i pod ciśnieniem
p = 1013 hPa gęstość par fluorowodoru wynosi 4,98 g · dm−3.
Na podstawie: A. Bielański, Podstawy chemii nieorganicznej, Warszawa 2010.
Oblicz masę molową asocjatu fluorowodoru (HF)n w temperaturze 293,7 K i pod ciśnieniem 1013 hPa oraz ustal liczbę cząsteczek n tworzących ten asocjat. Objętość molowa gazu w tych warunkach temperatury i ciśnienia jest równa 24,1 dm3 · mol−1.
Obliczenia:
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Zestaw gęstość z objętością jednego mola gazu w podanych warunkach.
Podpowiedź 2
Masę molową agregatu podziel przez masę molową pojedynczego HF.
Podpowiedź 3
Otrzymasz około 120 g·mol−1 i n = 6; współczynnik n jest bez jednostki.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

1=120 g ×mol−1
(HF)6)
Zasady oceniania
1 p. – za zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie
wartości masy molowej w g ×mol−1 i wartości n jako wielkości niemianowanej (lub jako
liczby moli).
Uwaga: należy zwrócić uwagę na zależność wyniku liczbowego od przyjętych
zaokrągleń.
0 p. – za zastosowanie błędnej metody obliczenia lub popełnienie błędów rachunkowych
prowadzących do błędnego wyniku liczbowego, lub podanie wyniku liczbowego
w innej jednostce niż g ×mol−1 (dotyczy masy molowej), lub brak rozwiązania.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Gęstość gazu wiąże się z masą molową przez zależność M = dVₘ. W warunkach zadania stosujemy podaną objętość molową około 24,1 dm3·mol−1, co daje M około 120 g·mol−1.
Pojedyncza cząsteczka HF ma masę molową 20 g·mol−1, więc n = 120/20 = 6. Badany agregat ma postać (HF)6. Nie używamy automatycznie objętości 22,4 dm3·mol−1, bo warunki nie są normalne.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem

1=120 g ×mol−1
(HF)6)