Źródło
Informacja do zadania 11.
Uczeń miał wykonać zadanie polegające na otrzymaniu stałego krystalicznego chlorku
miedzi(II).
Dysponował niezbędnym sprzętem laboratoryjnym oraz następującymi odczynnikami:
– wodą destylowaną
– stałym azotanem(V) miedzi(II)
– kwasem solnym
– wodnym roztworem chlorku sodu
– wodnym roztworem wodorotlenku sodu.
Podaj nazwę lub wzór odczynnika, którego powinien użyć uczeń do przeprowadzenia reakcji w tym etapie doświadczenia, w którym popełnił błąd, oraz wyjaśnij swój wybór.
Opisz prawidłowy sposób wydzielenia czystego stałego chlorku miedzi(II).
Odczynnik: …
Wyjaśnienie wyboru: …
Sposób wydzielenia czystego stałego CuCl2: …
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Jaki odczynnik dostarczy jednocześnie kwasu i jonów chlorkowych?
Podpowiedź 2
Po reakcji sól znajduje się w roztworze, a nie na sączku.
Podpowiedź 3
Zastosuj HCl, a chlorek miedzi(II) wydziel przez zatężenie i krystalizację.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Odczynnik: kwas solny
Wyjaśnienie wyboru, np.:
(Uczeń powinien wybrać kwas solny, który) reaguje z wodorotlenkiem miedzi(II).
W wyniku reakcji powstaje wodny roztwór chlorku miedzi(II).
Sposób wydzielenia czystego stałego CuCl2:
odparowanie wody z roztworu lub zagęszczenie i krystalizacja
Zasady oceniania
1 p. – za poprawne wskazanie odczynnika, poprawne wyjaśnienie i poprawny opis przy po-
prawnym wskazaniu numeru etapu doświadczenia w zadaniu 12.1.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Wodorotlenek miedzi(II) należy potraktować kwasem chlorowodorowym: jony oksoniowe zobojętniają grupy wodorotlenkowe i osad przechodzi do roztworu. Otrzymany chlorek miedzi(II) jest rozpuszczony, więc nie można wydzielić go zwykłym sączeniem.
Trzeba zatężyć roztwór przez odparowanie wody, a następnie przeprowadzić krystalizację. Poprawiamy zatem zarówno dobór odczynnika, jak i sposób wyodrębnienia soli.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
Odczynnik: kwas solny
Wyjaśnienie wyboru, np.:
(Uczeń powinien wybrać kwas solny, który) reaguje z wodorotlenkiem miedzi(II).
W wyniku reakcji powstaje wodny roztwór chlorku miedzi(II).
Sposób wydzielenia czystego stałego CuCl2:
odparowanie wody z roztworu lub zagęszczenie i krystalizacja