Źródło
Informacja do zadań 10–12.

W temperaturze 25 °C wodny roztwór węglanu potasu o stężeniu 0,51 mol⋅dm−3 ma
pH równe 12,0.
Oblicz stałą dysocjacji zasadowej (stałą równowagi reakcji hydrolizy) anionu węglanowego. Uwzględnij fakt, że w wyrażeniu na stałą dysocjacji zasadowej anionu węglanowego pomija się stężenie wody.
Obliczenia:
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Wyznacz [OH−] z pH i iloczynu jonowego wody. Następnie zastosuj stechiometrię hydrolizy 1:1.
Podpowiedź 2
[HCO3−] wynosi 0,010, a [CO32−] 0,50 mol/dm3. Pomiń aktywność wody w wyrażeniu stałej.
Podpowiedź 3
Oblicz Kᵦ = 0,012/0,50 = 2,0 · 10−4. Nie podstawiaj stężenia H+ zamiast OH−.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE


Zasady oceniania
2 p. – za zastosowanie poprawnej metody (w tym poprawne zapisanie – w dowolnej postaci –
wyrażenia na stałą równowagi danej przemiany), poprawne wykonanie obliczeń
oraz podanie wyniku.
1 p. – za zastosowanie poprawnej metody, ale:
– popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku liczbowego
lub
– podanie wyniku z błędną jednostką.
0 p. – za zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.
Uwaga: należy zwrócić uwagę na zależność wyniku liczbowego od przyjętych zaokrągleń.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Przy 25°C pH = 12 oznacza pOH = 2 i [OH−] = 0,010 mol/dm3. W pierwszym etapie hydrolizy powstaje tyle samo HCO3−, a stężenie pozostałego CO32− wynosi 0,51−0,01 = 0,50 mol/dm3. Stała Kᵦ = [HCO3−][OH−]/[CO32−] daje 0,01·0,01/0,50 = 2,0 · 10−4.
Wody jako rozpuszczalnika nie umieszczamy w mianowniku. Stężenie formalne 0,51 nie jest identyczne z równowagowym stężeniem anionu, choć ich różnica jest mała. Bilans opieramy na dominującym etapie hydrolizy przyjętym w zadaniu, nie na pełnym arbitralnym rozpadzie soli.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem

