Zadanie 12 — maj 2017 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony2 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 10–12.

Informacja do zadań 10–12. — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 8.

W temperaturze 25 °C wodny roztwór węglanu potasu o stężeniu 0,51 mol⋅dm−3 ma

pH równe 12,0.

Oblicz stałą dysocjacji zasadowej (stałą równowagi reakcji hydrolizy) anionu węglanowego. Uwzględnij fakt, że w wyrażeniu na stałą dysocjacji zasadowej anionu węglanowego pomija się stężenie wody.

Obliczenia:

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Wyznacz [OH−] z pH i iloczynu jonowego wody. Następnie zastosuj stechiometrię hydrolizy 1:1.

Podpowiedź 2

[HCO3−] wynosi 0,010, a [CO32−] 0,50 mol/dm3. Pomiń aktywność wody w wyrażeniu stałej.

Podpowiedź 3

Oblicz Kᵦ = 0,012/0,50 = 2,0 · 10−4. Nie podstawiaj stężenia H+ zamiast OH−.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Odpowiedź CKE 12 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 11.Odpowiedź CKE 12 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 12.

Zasady oceniania

2 p. – za zastosowanie poprawnej metody (w tym poprawne zapisanie – w dowolnej postaci –

wyrażenia na stałą równowagi danej przemiany), poprawne wykonanie obliczeń

oraz podanie wyniku.

1 p. – za zastosowanie poprawnej metody, ale:

– popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku liczbowego

lub

– podanie wyniku z błędną jednostką.

0 p. – za zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.

Uwaga: należy zwrócić uwagę na zależność wyniku liczbowego od przyjętych zaokrągleń.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Przy 25°C pH = 12 oznacza pOH = 2 i [OH−] = 0,010 mol/dm3. W pierwszym etapie hydrolizy powstaje tyle samo HCO3−, a stężenie pozostałego CO32− wynosi 0,51−0,01 = 0,50 mol/dm3. Stała Kᵦ = [HCO3−][OH−]/[CO32−] daje 0,01·0,01/0,50 = 2,0 · 10−4.

Wody jako rozpuszczalnika nie umieszczamy w mianowniku. Stężenie formalne 0,51 nie jest identyczne z równowagowym stężeniem anionu, choć ich różnica jest mała. Bilans opieramy na dominującym etapie hydrolizy przyjętym w zadaniu, nie na pełnym arbitralnym rozpadzie soli.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Odpowiedź CKE 12 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 11.Odpowiedź CKE 12 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 12.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2017_05_glowny_12

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania