Zadanie 1.3 — maj 2017 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadania 1.

Dwa pierwiastki oznaczone literami X i Z leżą w czwartym okresie układu okresowego

pierwiastków. Ponadto wiadomo, że w stanie podstawowym:

• atom pierwiastka X ma na ostatniej powłoce sześć elektronów;

• atom pierwiastka Z ma łącznie na ostatniej powłoce i na podpowłoce 3d sześć

elektronów.

Napisz wzór sumaryczny wodorku pierwiastka X oraz wzór sumaryczny tlenku pierwiastka Z, w którym ten pierwiastek przyjmuje maksymalny stopień utlenienia.

Wzór sumaryczny wodorku pierwiastka X: …

Wzór sumaryczny tlenku pierwiastka Z: …

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Wykorzystaj rozpoznane Se i Cr. Dla chromu zwróć uwagę na słowo maksymalny.

Podpowiedź 2

Wodorek grupy 16 ma dwa wodory. Chrom na +VI potrzebuje trzech tlenów na jeden atom.

Podpowiedź 3

Wpisz H2Se i CrO3. Cr2O3 odpowiadałby innemu stopniowi utlenienia.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Wzór sumaryczny wodorku pierwiastka X: … H2Se lub H2X lub SeH2 lub XH2

Wzór sumaryczny tlenku pierwiastka Z: … CrO3 lub ZO3

Zasady oceniania

1 p. – za poprawne napisanie wzoru sumarycznego wodorku pierwiastka X oraz wzoru

sumarycznego tlenku pierwiastka Z.

0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Pierwiastek X jest selenem z grupy 16, więc jego prosty wodorek ma analogiczny skład do siarkowodoru: H2Se. Pierwiastek Z to chrom, którego maksymalny typowy stopień utlenienia w wymaganym tlenku wynosi +VI. Trzy atomy tlenu po −II równoważą +VI, dając CrO3.

Nie wybieramy Cr2O3 tylko dlatego, że jest znanym tlenkiem chromu: zawiera chrom na +III i nie spełnia warunku maksimum. Zadanie wymaga wzorów sumarycznych, więc nie trzeba rysować struktury elektronowej. Można kontrolować oba wyniki przez bilans formalnych stopni utlenienia.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Wzór sumaryczny wodorku pierwiastka X: … H2Se lub H2X lub SeH2 lub XH2

Wzór sumaryczny tlenku pierwiastka Z: … CrO3 lub ZO3

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2017_05_glowny_01.3

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania