Zadanie 19 — czerwiec 2016 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 18–20.

Przeprowadzono doświadczenie, którego przebieg zilustrowano na poniższym schemacie.

Informacja do zadań 18–20. — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 9.

Napisz w formie cząsteczkowej równanie reakcji zachodzącej w probówce I oraz w formie jonowej skróconej równanie reakcji zachodzącej w probówce II.

Probówka I:

Probówka II:

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Dla I uwzględnij CO2 rozpuszczony w wodzie i powstanie wodorowęglanu. Dla II usuń jony obserwatory.

Podpowiedź 2

Fenolan przechodzi w fenol, a węglan z dwoma H+ w CO2 i wodę.

Podpowiedź 3

Zapisz I cząsteczkowo: fenolan sodu + CO2 + H2O → fenol + NaHCO3. W II użyj CO32− + 2H+ → CO2 + H2O.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Odpowiedź CKE 19 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 12.

Zasady oceniania

1 p. – za poprawne napisanie równania reakcji I w formie cząsteczkowej i równania reakcji II

w formie jonowej skróconej.

0 p. – za błędne napisanie jednego lub obu równań reakcji (błędne wzory reagentów, błędne

współczynniki stechiometryczne, niewłaściwa forma zapisu) lub odpowiedź niepełną

albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

W I kwas węglowy powstający z CO2 i wody przekazuje proton fenolanowi sodu. Cząsteczkowo zapisujemy fenolan sodu + CO2 + H2O → fenol + NaHCO3, zachowując wymagane wzory organiczne. W II wystarcza jonowy bilans węglanu z kwasem: CO32− + 2H+ → CO2 + H2O.

Wariant z H3O+ wymaga trzech wód po stronie produktów. Nie zapisujemy rozkładu węglanu przez samą wodę jako źródła gazu. Dwa równania mają celowo różne formy: pierwsze cząsteczkową, drugie skróconą jonową. Należy zachować tę różnicę mimo podobnego mechanizmu przekazania protonu.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Odpowiedź CKE 19 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 12.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2016_06_dodatkowy_19

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania