Źródło
Informacja do zadania 9.
Aby potwierdzić zasadowy charakter tlenku baru, przeprowadzano reakcję tego tlenku
z pewnym odczynnikiem w obecności wskaźnika pH, którym była czerwień bromofenolowa.
Wskaźnik ten w roztworach o pH < 5,2 ma barwę żółtą, a w roztworach o pH > 6,8 przyjmuje
barwę czerwoną. W roztworach o 5,2 < pH < 6,8 barwi się na kolor pośredni między żółtym
a czerwonym (różne odcienie barwy pomarańczowej).
Do probówki wprowadzono wybrany odczynnik z dodatkiem czerwieni bromofenolowej,
a następnie dodano nadmiar stałego tlenku baru, dokładnie mieszając jej zawartość.
Zaobserwowano, że dodany tlenek baru roztworzył się całkowicie, a powstały w probówce
klarowny roztwór zmienił zabarwienie.
Na podstawie: A. Bielański, Podstawy chemii nieorganicznej, Warszawa 2010.
Napisz, jakie było zabarwienie zawartości probówki przed wprowadzeniem tlenku baru i po jego wprowadzeniu do roztworu znajdującego się w probówce.
Barwa zawartości probówki | |
|---|---|
przed wprowadzeniem BaO | po wprowadzeniu BaO |
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Ustal odczyn przed dodaniem tlenku oraz po całkowitym zużyciu kwasu. Uwzględnij nadmiar BaO.
Podpowiedź 2
Czerwień bromofenolowa jest żółta w kwaśnym i czerwona w zasadowym środowisku.
Podpowiedź 3
Wpisz przed: żółta, po: czerwona. Nadmiar zasadowego tlenku przesądza o końcowym odczynie.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Barwa zawartości probówki | |
|---|---|
przed wprowadzeniem BaO | po wprowadzeniu BaO |
żółta | czerwona |
Zasady oceniania
1 p. – za poprawne wpisanie w tabeli barwy zawartości probówki przed wprowadzeniem BaO
i po wprowadzeniu BaO przy poprawnym wyborze odczynnika w zadaniu 9.1.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Przed dodaniem BaO w probówce znajduje się HCl i czerwień bromofenolowa. W środowisku kwasowym wskaźnik ma barwę żółtą. BaO zobojętnia kwas, a ponieważ użyto go w nadmiarze, po reakcji z wodą zapewnia odczyn zasadowy.
Wskaźnik staje się czerwony. Nie zatrzymujemy rozumowania na samym punkcie zobojętnienia: informacja o nadmiarze tlenku określa stan końcowy. Barwy trzeba odczytać dla czerwieni bromofenolowej, nie przenosić ich z fenoloftaleiny lub uniwersalnego papierka. W odpowiedzi podajemy kolejno żółtą przed i czerwoną po doświadczeniu.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
Barwa zawartości probówki | |
|---|---|
przed wprowadzeniem BaO | po wprowadzeniu BaO |
żółta | czerwona |