Oblicz pH wodnego roztworu kwasu etanowego o stężeniu 6,0% masowych i gęstości
1,00 g · cm−3 (t = 25 °C), dla którego stopień dysocjacji α ˂ 5%. Wynik końcowy zaokrąglij do pierwszego miejsca po przecinku.
Obliczenia:
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Najpierw przelicz stężenie procentowe na molowe, korzystając z gęstości. Wygodnie przyjąć 100 g roztworu.
Podpowiedź 2
Otrzymasz 0,100 mol kwasu w 0,100 dm3, czyli 1,00 mol/dm3. Zastosuj przybliżenie [H+] ≈ √(Kₐc0).
Podpowiedź 3
Dla Kₐ = 1,8 · 10−5 oblicz [H+] ≈ 4,24 · 10−3 mol/dm3. Następnie wyznacz −log[H+] i podaj pH 2,4 bez jednostki.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Zasady oceniania
2 p. – za zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie
wyniku jako wielkości niemianowanej z właściwą dokładnością.
1 p. – za zastosowanie poprawnej metody, ale:
– popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku liczbowego.
lub
– podanie wyniku z niewłaściwą dokładnością lub z błędnym zaokrągleniem.
lub
– podanie wyniku z jednostką.
0 p. – za zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Przyjmijmy 100 g roztworu: zawiera on 6,0 g kwasu, czyli 0,100 mol przy masie molowej 60 g/mol. Gęstość 1,00 g/cm3 oznacza objętość próbki 100 cm3 = 0,100 dm3, więc stężenie formalne wynosi 1,00 mol/dm3. Dla słabego kwasu i małego stopnia dysocjacji stosujemy [H+] ≈ √(Kₐc0).
Przy Kₐ = 1,8 · 10−5 otrzymujemy około 4,24 · 10−3 mol/dm3, a pH ≈ 2,37, po zaokrągleniu 2,4. Obliczony stopień dysocjacji to około 0,42%, zgodny z założeniem. pH jest wielkością bez jednostki.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
