Zadanie 13 — maj 2015 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy

Uzupełnij poniższe zdania. Podkreśl właściwe określenie spośród wymienionych w każdym nawiasie.

Po porównaniu stałych dysocjacji kwasu chlorowego(I) i kwasu chlorowego(III) można

stwierdzić, że w cząsteczce kwasu chlorowego(I) wiązanie O–H jest (bardziej / mniej)

spolaryzowane niż w cząsteczce kwasu chlorowego(III). Wodny roztwór kwasu

chlorowego(I) ma więc (niższe / wyższe) pH od roztworu kwasu chlorowego(III) o tym

samym stężeniu molowym. W wodnych roztworach soli sodowych tych kwasów uniwersalny

papierek wskaźnikowy (pozostaje żółty / przyjmuje czerwone zabarwienie / przyjmuje

niebieskie zabarwienie).

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Porównaj stałe dysocjacji obu kwasów. Większa stała oznacza mocniejszy kwas i więcej H+ przy tym samym stężeniu.

Podpowiedź 2

Słabszy kwas ma wyższe pH. Jego anion może jednak przyjmować proton od wody i powodować odczyn zasadowy soli.

Podpowiedź 3

Wybierz mniej, wyższe i przyjmuje niebieskie zabarwienie. Uzasadnij ostatni wybór hydrolizą anionów słabych kwasów.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Odpowiedź CKE 13 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 9.

Zasady oceniania

1 p. – za poprawne wskazanie określeń w każdym nawiasie.

0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Kwas chlorowy(III) ma większą stałą dysocjacji niż kwas chlorowy(I), więc przy tym samym stężeniu dostarcza więcej jonów wodorowych. W szkolnym modelu wiązanie O–H w słabszym kwasie chlorowym(I) jest mniej spolaryzowane i proton odszczepia się trudniej.

Jego roztwór ma więc wyższe pH. Aniony obu słabych kwasów mogą przyjmować proton od wody, tworząc jony OH−, dlatego roztwory ich soli sodowych mają odczyn zasadowy i barwią papierek na niebiesko. Nie należy wnioskować, że sól sodowa każdego kwasu ma odczyn obojętny: decydują właściwości anionu.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Odpowiedź CKE 13 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 9.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2015_05_glowny_13

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania