Zadanie 34 — przykladowy 2015 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pktOczekuje na przegląd podstawy
Źródło

Informacja do zadań 34–36.

W trzech naczyniach A, B i C znajdują się oddzielnie świeżo sporządzone wodne roztwory:

fruktozy, glukozy i sacharozy. Po analizie budowy cząsteczek i właściwości tych związków

stwierdzono, że przeprowadzenie reakcji kolejno z dwoma odczynnikami umożliwi ich

identyfikację. Jako pierwszy odczynnik wybrano wodorotlenek miedzi(II). W trzech

probówkach umieszczono próbki identyfikowanych substancji i do każdej z nich dodano

świeżo strącony wodorotlenek miedzi(II). Zawartość każdej probówki ogrzano.

Zaobserwowano takie same objawy reakcji w probówkach, w których znajdowały się próbki

z naczynia A i C, oraz inne objawy w probówce, w której umieszczona była próbka

pochodząca z naczynia B.

Podaj nazwę substancji znajdującej się w naczyniu B.

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Ustal, które dwa cukry z podanej trójki dają dodatnią próbę Trommera.

Podpowiedź 2

Glukoza i fruktoza mają właściwości redukujące w warunkach doświadczenia. Sacharoza nie daje takiego wyniku bez wcześniejszej hydrolizy.

Podpowiedź 3

A i C odpowiadają dwóm cukrom redukującym, więc w naczyniu B jest sacharoza.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

sacharoza

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne podanie nazwy substancji znajdującej się w naczyniu B

0 pkt – inna odpowiedź lub brak rozwiązania

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Po ogrzaniu z Cu(OH)2 glukoza i fruktoza dają dodatnią próbę redukcyjną, a sacharoza jej nie daje. W sacharozie oba atomy anomeryczne uczestniczą w wiązaniu glikozydowym, dlatego nie występuje wolna grupa umożliwiająca typowe zachowanie cukru redukującego.

Skoro próbki A i C zachowują się jednakowo, odpowiadają glukozie i fruktozie, a próbka B sacharozie. Ważne jest ogrzewanie: sama zdolność tworzenia barwnego kompleksu z Cu(OH)2 na zimno nie odróżnia tych cukrów. Identyfikacja B wynika z różnicy we właściwościach redukujących, a nie z liczby grup hydroksylowych.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

sacharoza

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2015_00_przykladowy_34

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania