Zadanie 29 — przykladowy 2015 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony2 pktOczekuje na przegląd podstawy
Zadanie 29 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 14.

Do reakcji użyto 1,25 mola bezwodnego kwasu etanowego, 2,00 mole bezwodnego etanolu

oraz niewielką ilość stężonego H2SO4. Mieszaninę reakcyjną utrzymywano w temperaturze T

do osiągnięcia stanu równowagi.

Oblicz liczbę moli powstałego etanianu etylu (octanu etylu), jeżeli stała równowagi reakcji Kc w temperaturze T jest równa 4.

Obliczenia

Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Zapisz tabelę ilości początkowych, zmian i ilości równowagowych. Wszystkie współczynniki reakcji wynoszą jeden.

Podpowiedź 2

Jeśli powstaje x mol estru, powstaje też x mol wody. W mianowniku wyrażenia na K pozostają 1,25−x i 2,00−x.

Podpowiedź 3

Rozwiąż 4(1,25−x)(2,00−x) = x2. Odrzuć pierwiastek większy od 1,25 mol, ponieważ prowadziłby do ujemnej ilości kwasu.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Reakcja przebiega w fazie ciekłej, bez zmiany objętości, dlatego w wyrażeniu na stałą

równowagi można użyć liczbę moli reagentów.

Odpowiedź CKE 29 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 14.

Powstał 1 mol etanianu etylu (octanu etylu).

Zasady oceniania

2 pkt – zastosowanie poprawnej metody rozwiązania, poprawne wykonanie obliczeń

i podanie liczby moli estru

1 pkt – – zastosowanie poprawnej metody rozwiązania, poprawne wykonanie obliczeń

i podanie obu wyliczonych wartości liczby moli estru

– zastosowanie poprawnej metody rozwiązania i popełnienie błędów przy wykonaniu

obliczeń oraz podanie jednej właściwej wartości liczby moli estru

0 pkt – błędna metoda lub brak rozwiązania

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Rozumowanie krok po kroku

Niech x oznacza liczbę moli estru w stanie równowagi. Ponieważ początkowo nie było estru ani wody, powstaje po x mol obu produktów, a pozostaje 1,25−x mol kwasu i 2,00−x mol etanolu. We wzorze na stałą równowagi czynniki objętości się skracają, więc 4 = x2/[(1,25−x)(2,00−x)].

Po przekształceniu otrzymujemy 3x2−13x+10 = 0. Rozwiązania to x = 1 oraz x = 10/3. Drugi wynik przekracza początkową ilość kwasu i jest niemożliwy. Powstaje 1 mol estru; sprawdzenie daje pozostałości 0,25 mol kwasu i 1,00 mol alkoholu.

Zapis końcowy i porównanie z kluczem

Reakcja przebiega w fazie ciekłej, bez zmiany objętości, dlatego w wyrażeniu na stałą

równowagi można użyć liczbę moli reagentów.

Odpowiedź CKE 29 — wzór, schemat lub zapis matematyczny CKE; s. 14.

Powstał 1 mol etanianu etylu (octanu etylu).

Informacje i źródła zadania

ID zadania: CHEM_R_F2015_2015_00_przykladowy_29

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania