Aldehydy i ketony ulegają redukcji wodorem do odpowiednich alkoholi, przy udziale
katalizatora, np. platyny.

a) Napisz, stosując wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych, równanie reakcji redukcji propanalu wodorem. Zaznacz warunki prowadzenia procesu.
b) Napisz wzory półstrukturalne (grupowe) związków otrzymanych w wyniku redukcji propanianu etylu.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Rozdziel oba podpunkty: uwodornienie aldehydu i redukcja estru korzystają z różnych informacji.
Podpowiedź 2
Propanal daje alkohol o tym samym trójwęglowym łańcuchu. W równaniu z wodorem uwzględnij katalizator Pt.
Podpowiedź 3
W estrze wskaż część propanianową i etylową. Zgodnie z podanym schematem dają one odpowiednio propan-1-ol oraz etanol.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
Część a)

Część b)

Zasady oceniania
Część a)
1 pkt – poprawne napisanie równania reakcji
0 pkt – błędne napisanie równania reakcji (błędne wzory reagentów, błędne współczynniki
stechiometryczne, niewłaściwa forma zapisu, brak warunków prowadzenia procesu)
lub brak odpowiedzi
Część b)
1 pkt – poprawne napisanie dwóch wzorów
0 pkt – błędne napisanie co najmniej jednego wzoru lub brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Redukcja grupy aldehydowej wodorem przekształca ją w grupę alkoholu pierwszorzędowego bez zmiany długości łańcucha. Z propanalu otrzymujemy więc propan-1-ol; nad strzałką trzeba podać katalizator, np. platynę.
Druga część dotyczy innej przemiany: redukcji estru zgodnie ze schematem podanym w informacji, przy użyciu LiAlH4. Część pochodząca od kwasu propanowego daje propan-1-ol, a część etylowa daje etanol. Należy narysować dwa alkohole, a nie kwas i alkohol jak przy hydrolizie. Podany schemat rozstrzyga, jak rozdzielić oba fragmenty estru.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
Część a)

Część b)
