Źródło
Informacja do zadań 19–20.

Podkreśl poprawne dokończenie zdania.
Substancją oznaczoną literą X w powyższym schemacie jest
A. eten.
B. etyn.
C. etanol.
D. etano-1,2-diol.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Zwróć uwagę na alkoholowe środowisko NaOH i ogrzewanie. Takie warunki sprzyjają eliminacji.
Podpowiedź 2
Wyjściowy związek ma dwa atomy chloru przy sąsiednich atomach węgla. Rozważ dwukrotne odszczepienie HCl.
Podpowiedź 3
Sprawdź, który z proponowanych związków może trimeryzować do benzenu. Obie wskazówki prowadzą do etynu, czyli odpowiedzi B.
Odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
B.
Zasady oceniania
1 pkt – poprawna odpowiedź
0 pkt – inna odpowiedź lub brak odpowiedzi
Wyjaśnienie
Opracowanie redakcyjne
Rozumowanie krok po kroku
Alkoholowy roztwór NaOH i podwyższona temperatura sprzyjają eliminacji halogenowodoru. Z wyjściowej dichloropochodnej etanu można odszczepić dwie cząsteczki HCl, tworząc wiązanie potrójne między atomami węgla. Otrzymanym związkiem X jest więc etyn.
Drugim, niezależnym sprawdzeniem jest kolejny etap schematu: trimeryzacja etynu prowadzi do benzenu. Ani etanol, ani diol nie pasują do obu podanych przemian. W zadaniach dotyczących ciągu reakcji warto sprawdzać związek pośredni zarówno od strony substratu, jak i produktu następnego etapu.
Zapis końcowy i porównanie z kluczem
B.