Materiał źródłowy do zadania
CKE — Materiał do zadania 2 · czerwiec 2026 · Formuła 2015
Na poniższym zdjęciu z mikroskopu elektronowego przedstawiono budowę fragmentów dwóch komórek roślinnych – A i B, wchodzących w skład tej samej tkanki.
Na podstawie: B. Alberts i in., Podstawy biologii komórki, Warszawa 1999.
Zobacz oryginalny fragment CKE
Autor i źródło materiału
https://arkusze.pl/maturalne/biologia-2026-czerwiec-matura-stara-rozszerzona.pdf
Oficjalny arkusz egzaminacyjny CKE; pochodzenie i cytowane źródła widoczne w oryginale.
Uzupełnij zdania. Zaznacz odpowiedź spośród oznaczonych literami A i B oraz odpowiedź spośród oznaczonych literami C i D.
Sok komórkowy znajdujący się wewnątrz wakuoli
składem od cytozolu. W miarę wzrostu komórki miękiszowej objętość wakuoli
Zobacz oryginalny fragment CKE
Wcześniej zapisana notatka
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Ustal, czy wnętrze wakuoli jest bezpośrednią kontynuacją cytozolu, czy osobnym przedziałem ograniczonym błoną. Co umożliwia selektywność tej błony?
Podpowiedź 2
Zastanów się, jak komórka roślinna może znacznie zwiększyć objętość, nie wytwarzając równie dużej ilości cytoplazmy i jej białek.
Podpowiedź 3
Połącz funkcję magazynującą wakuoli z osmotycznym pobieraniem wody. Osobno rozstrzygnij porównanie składu płynów i zmianę wielkości organellum.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
AD
Zobacz oryginalny fragment CKE
Zasady oceniania
1 pkt – odpowiedź poprawna. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie rozwiązania
Opracowanie redakcyjne
Prawidłowe są A i D: sok wakuolarny różni się od cytozolu, a wakuola rośnie w trakcie wzrostu komórki miękiszowej. Tonoplast selektywnie oddziela oba przedziały i umożliwia gromadzenie określonych substancji w wakuoli. Napływ wody oraz powiększanie wakuoli zwiększają objętość komórki bez konieczności proporcjonalnego zwiększania ilości cytoplazmy. Nie należy więc utożsamiać soku wakuolarnego z cytozolem.
Sprawdź kompletność rozwiązania
1 pkt – odpowiedź poprawna. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.
Powiązanie z obecną podstawą programową:
Pierwszy wybór — w podstawie programowej. Skład i zmiany wielkości wakuoli. Zakres części: Pierwszy wybór.
- PR:II.11 — przedstawia znaczenie wakuoli w funkcjonowaniu komórki roślinnej;
Drugi wybór — w podstawie programowej. Skład i zmiany wielkości wakuoli. Zakres części: Drugi wybór.
- PR:II.11 — przedstawia znaczenie wakuoli w funkcjonowaniu komórki roślinnej;
Wymagania podstawy programowej
Pierwszy wybór
W podstawie programowej
Skład i zmiany wielkości wakuoli. Zakres części: Pierwszy wybór.
- PR:II.11 — przedstawia znaczenie wakuoli w funkcjonowaniu komórki roślinnej;
Drugi wybór
W podstawie programowej
Skład i zmiany wielkości wakuoli. Zakres części: Drugi wybór.
- PR:II.11 — przedstawia znaczenie wakuoli w funkcjonowaniu komórki roślinnej;
Przypisanie redakcyjne do podstawy BIO-PP2024; historyczne wymagania CKE pozostają w informacjach o zadaniu.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: BIO-2026-CZERWIEC-F2015-Z2-2
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PR:II.11
Wymagania historyczne: II. Budowa i funkcjonowanie komórki. Zdający: 3) wyjaśnia przebieg plazmolizy w komórkach roślinnych, odwołując się do zjawiska osmozy; 5) wyjaśnia rolę wakuoli […].
Działy: Komórka
Organizmy: rośliny