Zadanie 16 — czerwiec 2026 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pkt

Poniżej przedstawiono wyniki obserwacji dynamiki liczebności populacji drapieżnika i ofiary. Użyto osobników dwóch gatunków roztoczy o odmiennych strategiach pokarmowych: Eotetranychus sexmaculatus oraz Typhlodromus occidentalis. Hodowlę założono na owocach pomarańczy, których skórka służyła roślinożercy jako pokarm. Osobniki

E. sexmaculatus zostały wprowadzone do układu badawczego siódmego marca, natomiast osobniki T. occidentalis wprowadzono jedenaście dni później.

Poniżej przedstawiono zmiany liczebności populacji (podano liczbę osobników w przeliczeniu na powierzchnię jednego owocu pomarańczy) obu gatunków roztoczy w czasie.

Wykres zmian liczebności E. sexmaculatus i T. occidentalis w czasie, z oddzielnymi skalami i datą wprowadzenia drapieżnika.

Na podstawie: C.B. Huffaker, Experimental Studies on Predation: Dispersion Factors and Predator–Prey

Oscillations, „Hilgardia: A Journal of Agricultural Science” 14(27), 1958;

C.J. Krebs, Ecology: Experimental Analysis of Distribution and Abundance, Harlow 2014.

Które zdanie jest poprawnym opisem wyników powyższej obserwacji? Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych.

  • A. Szczyt liczebności populacji E. sexmaculatus nastąpił pięć dni po szczycie liczebności populacji T. occidentalis.
  • B. W dniu 30 marca populacja T. occidentalis była bardziej liczna niż populacja E. sexmaculatus.
  • C. Spadek liczebności populacji T. occidentalis miał miejsce przed spadkiem liczebności populacji E. sexmaculatus.
  • D. Przed wprowadzeniem T. occidentalis do hodowli liczebność populacji E. sexmaculatus rosła.
Zobacz oryginalny fragment CKE
Zadanie 16; strona PDF 31
Zadanie 16 · strona PDF 31
Wybierz odpowiedź
Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Wyznacz datę wprowadzenia drugiego gatunku, dodając podane jedenaście dni do daty rozpoczęcia doświadczenia. Oddziel okres przed jego obecnością od okresu po niej.

Podpowiedź 2

Odczytuj liczebność każdego gatunku z przypisanej mu skali. Rozróżnij datę maksimum, początek spadku i wysokość krzywej — to trzy różne informacje.

Podpowiedź 3

Przetestuj każdy wariant na odpowiednim odcinku osi czasu. Szczególnie sprawdź trend liczebności pierwszego gatunku przed wprowadzeniem drugiego, bez porównywania wysokości dwóch różnych skal.

Pokaż odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

D

Zobacz oryginalny fragment CKE
Klucz i zasady oceniania CKE; strona PDF 30
Klucz i zasady oceniania CKE · strona PDF 30

Zasady oceniania

1 pkt – odpowiedź poprawna. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie rozwiązania

Opracowanie redakcyjne

Poprawny jest wariant D: przed wprowadzeniem T. occidentalis populacja E. sexmaculatus rosła. Wprowadzenie drapieżnika nastąpiło jedenaście dni po 7 marca, więc należy analizować wcześniejszy fragment wykresu. Pozostałe zdania wymagają uważnego porównania dat i kierunku zmian, a przy porównaniu liczebności również odczytania właściwych skal. Samo położenie krzywych na rysunku nie wystarcza do porównania wartości z odmiennych osi.

Sprawdź kompletność rozwiązania

1 pkt – odpowiedź poprawna. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.

Wymagania podstawy programowej

Polecenie 16

W podstawie programowej

Odczyt dynamiki liczebności drapieżnika i ofiary.

  • PR:OG.III.2 — odczytuje, analizuje, interpretuje i przetwarza informacje tekstowe, graficzne, liczbowe;
  • PR:XVII.3.3 — wyjaśnia zmiany liczebności populacji w układzie zjadający i zjadany;

Przypisanie redakcyjne do podstawy BIO-PP2024.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: BIO-2026-CZERWIEC-F2015-Z16

Organizator: CKE

Działy: Ekologia

Organizmy: rośliny | zwierzęta

Zagadnienia: Ekologia ekosystemu. Ochrona i gospodarka ekosystemami

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania