Zadanie 17 — czerwiec 2026 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pkt

Zbadano różnorodność genetyczną rodzimych, tzn. występujących w Europie, populacji starca zwyczajnego (Senecio vulgaris) – rośliny z rodziny astrowatych – oraz inwazyjnych populacji tego gatunku występujących w Chinach. Azjatyckie populacje pochodzą od niewielkich grup osobników założycielskich zawleczonych z Europy. Średnia liczba alleli na locus w populacjach chińskich wynosi 2,17, a w populacjach europejskich wynosi 3,88.

Na podstawie: J.R. Freeland, Ekologia molekularna, Warszawa 2021.

Dokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych.

Niższa różnorodność genetyczna populacji starca zwyczajnego w Chinach w porównaniu z populacjami rodzimymi w Europie jest efektem

  • A. mutacji.
  • B. specjacji.
  • C. doboru sztucznego.
  • D. dryfu genetycznego.
Wybierz odpowiedź
Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Znajdź informację o liczbie osobników, od których pochodzą chińskie populacje. Nie utożsamiaj przeniesienia gatunku przez człowieka z celowym doborem jego cech.

Podpowiedź 2

Czy mała grupa może zawierać wszystkie allele licznej populacji źródłowej? Rozważ losowe pobranie tylko części puli genowej podczas kolonizacji.

Podpowiedź 3

Porównaj mechanizm losowy z powstawaniem nowych mutacji, tworzeniem gatunku i selekcją hodowlaną. Wybierz proces wyjaśniający zmianę częstości i utratę alleli bez celowego wyboru.

Odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

D

Zasady oceniania

1 pkt – odpowiedź poprawna. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie

Opracowanie redakcyjne

Wybierz D: dryf genetyczny, tutaj efekt założyciela. Niewielka grupa przeniesiona do Chin zawierała tylko losową część alleli populacji europejskiej. Nowe populacje powstały z tej ograniczonej puli, dlatego średnia liczba alleli na locus jest mniejsza. Do wyjaśnienia nie potrzeba specjacji ani celowej selekcji przez człowieka. Mutacje zwykle tworzą nowe warianty, a nie tłumaczą losowego ubytku puli przy zakładaniu populacji.

Sprawdź kompletność rozwiązania

1 pkt – odpowiedź poprawna. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.

Wymagania podstawy programowej

Polecenie 17

W podstawie programowej

Efekt założyciela jako przyczyna zmiany różnorodności genetycznej.

  • PR:XVI.6 — określa warunki, w jakich zachodzi dryf genetyczny;
  • PR:XVI.7 — przedstawia przyczyny zmian częstości alleli w populacji;

Przypisanie redakcyjne do podstawy BIO-PP2024.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: BIO-2026-CZERWIEC-F2015-Z17

Organizator: CKE

Działy: Ewolucja

Organizmy: rośliny

Procesy: dziedziczenie | ewolucja

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania