Zadanie 17.1 — maj 2025 — Formuła 2023

Formuła 2023rozszerzonyEgzamin pisemny1 pkt
Materiał źródłowy do zadania

CKE — Materiał do zadania 17 · maj 2025 · Formuła 2023

Materiał do zadania 17; strona PDF 26
Materiał do zadania 17 · strona PDF 26
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
Płaskogłów ciemnogłowy (Platycephalus fuscus) jest ciepłolubną rybą żyjącą w zatokach,
przybrzeżnych jeziorach i estuariach na wschodnim wybrzeżu Australii. Jego ciało jest
mocno spłaszczone grzbietobrzusznie. Oczy są osadzone na czubku spłaszczonej głowy.
Ta ryba potrafi zmieniać ubarwienie ciała, przez co dopasowuje się do otoczenia. Ukrywa się
w piasku i czeka na ofiarę – poluje na mniejsze ryby oraz krewetki.
Naukowcy zbadali zależność aktywności tej ryby od temperatury otoczenia w warunkach
naturalnych. W tym celu wypuszczono ryby tego gatunku do rzeki Georges, 12 km w górę od
jej ujścia. W rzece mierzono temperaturę wody. Ryby były wyposażone w odpowiednie
nadajniki z czujnikami, dzięki którym można było określić przyśpieszenie poruszającej się
ryby. Dane zbierano przez 18 miesięcy.
Na fotografii A przedstawiono płaskogłowa ciemnogłowego w jego naturalnym środowisku,
a na wykresie B – wyniki opisanego badania. Koła na wykresie B reprezentują surowe wyniki
pomiarów, a krzywa jest modelem dopasowanym do tych pomiarów, przedstawiającym
zależność między temperaturą wody a przyśpieszeniem ryby.
A
B
0,25
przyśpieszenie, m ∙ s−2
0,20
0,15
0,10
0,05
0,00
12 14 16 18 20 22 24 26 28
temperatura wody, °C
Na podstawie: N.L. Payne i in., Temperature Dependence of Fish Performance in the Wild: Links with Species
Biogeography and Physiological Thermal Tolerance, „Functional Ecology” 30(6), 2016.
Fotografia: R. Ling.
Autor i źródło materiału

https://arkusze.pl/maturalne/biologia-2025-maj-matura-rozszerzona.pdf
Oficjalny arkusz egzaminacyjny CKE; pochodzenie i cytowane źródła widoczne w oryginale.

Zadanie 17.1; strona PDF 27
Zadanie 17.1 · strona PDF 27
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
17.1.
Podaj wartość optimum temperaturowego wody dla aktywności płaskogłowa
0–1
ciemnogłowego.
................................................................................................................................................

Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.

Pokaż odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Klucz i zasady oceniania CKE; strona PDF 31
Klucz i zasady oceniania CKE · strona PDF 31
Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
Zasady oceniania
1 pkt – za podanie wartości optimum temperatury wody dla aktywności płaskogłowa
ciemnogłowego równego w przybliżeniu 23 °C lub określenie przedziału temperatur,
w którym leży to optimum: powyżej 20 °C i poniżej 25 °C lub węższego, ale
skoncentrowanego wokół wartości 23 °C.
0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
Przykładowe odpowiedzi
•
około 23 °C
•
23 °C
•
20 °C < optimum < 25 °C
•
optimum ∈ (20 °C; 25 °C)
•
22 °C–24 °C
Uwaga:
Nie uznaje się odpowiedzi bez podania jednostki temperatury.
Informacje i źródła zadania

ID zadania: BIO-2025-MAJ-F2023-Z17-1

Organizator: CKE

Wymagania PP2024: PR:XVII.1.3 | PR:OG.III.2

Działy: Ekologia

Organizmy: zwierzęta

Procesy: ekspresja genów

Zagadnienia: Ekologia organizmów

Umiejętności: Posługiwanie się informacjami pochodzącymi z analizy materiałów źródłowych

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania