Materiał źródłowy do zadania
CKE — Materiał do zadania 12 · czerwiec 2025 · Formuła 2023

Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
krwionośnymi a tkanką nerwową. Ta bariera izoluje ośrodkowy układ nerwowy od
potencjalnie szkodliwych związków obecnych we krwi. Bariera krew – mózg zapewnia
wysoce selektywny transport związków krążących we krwi do płynu mózgowo-rdzeniowego.
Jest to możliwe, ponieważ w naczyniach włosowatych ośrodkowego układu nerwowego
między komórkami śródbłonka znajdują się dobrze wykształcone ścisłe połączenia
zamykające. Te naczynia są także otoczone grubą warstwą komórek glejowych,
stanowiących dodatkową barierę. Niektóre obszary mózgu, np. podwzgórze, mają częściowo
zniesioną barierę krew – mózg.
W celu zbadania, czy bariera krew – mózg jest zachowana, najczęściej stosuje się wskaźnik
– błękit Evansa. Ten barwnik łączy się z wysokim powinowactwem z albuminą osocza krwi.
Aby zbadać wpływ infekcji wirusem Chandipura (ChPV) na szczelność naczyń włosowatych
mózgu, przeprowadzono następujące doświadczenie. Myszom z grupy badawczej podano
dożylnie ChPV oraz błękit Evansa, a myszom z grupy kontrolnej – roztwór soli fizjologicznej
oraz błękit Evansa. Na poniżej fotografii przedstawiono wyniki doświadczenia – obraz
mózgowia po upływie jednej, dwóch oraz trzech dób od rozpoczęcia badania.
grupa
grupa badawcza
kontrolna
48 godz.
72 godz.
72 godz.
0 godz.
24 godz.
Na podstawie: K. Brzezińska i M. Ziaja, Struktura […], „Postępy Biologii Komórki” 39(1), 2012;
A. Balakrishanan i A.C. Mishra, Immune Response during Acute Chandipura Viral Infection in Experimentally
Infected Susceptible Mice, „Virology Journal” 5, 2008.
Autor i źródło materiału
https://arkusze.pl/maturalne/biologia-2025-czerwiec-matura-rozszerzona.pdf
Oficjalny arkusz egzaminacyjny CKE; pochodzenie i cytowane źródła widoczne w oryginale.

Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
infekcji ChPV na szczelność naczyń włosowatych mózgu myszy.
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Transkrypcja tekstu (rysunki i układ w oryginale powyżej)
1 pkt – za sformułowanie poprawnego wniosku, uwzględniającego rozszczelnienie bariery
krew – mózg.
0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
Przykładowe odpowiedzi
•
Wirus Chandipura zaburza integralność bariery krew – mózg u myszy.
•
Obecność wirusa ChPV we krwi niszczy barierę krew – mózg u myszy.
•
ChPV szybko rozszczelnia barierę krew – mózg u myszy.
•
Infekcja prowadzi do zaniku bariery krew – mózg.
•
Naczynia włosowate mózgu myszy uległy rozszczelnieniu.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: BIO-2025-CZERWIEC-F2023-Z12-1
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PR:XII.7 | PR:OG.II.5
Działy: Wirusy. Uczeń:
Organizmy: wirusy | zwierzęta
Procesy: ekspresja genów
Umiejętności: Rozwijanie myślenia naukowego; doskonalenie umiejętności planowania i przeprowadzania obserwacji i doświadczeń oraz wnioskowania w oparciu o wyniki badań