Zadanie 17 — czerwiec 2025 — Formuła 2015

Formuła 2015rozszerzony1 pkt

Na poniższym wykresie przedstawiono rozkład masy urodzeniowej noworodków człowieka oraz zależność ich umieralności od masy urodzeniowej.

Wykres rozkładu masy urodzeniowej noworodków oraz ich umieralności w zależności od masy.

Na podstawie: E.P. Solomon i in., Biologia, Warszawa 2014.

Uzupełnij poniższe zdania tak, aby w poprawny sposób opisywały ewolucję masy urodzeniowej noworodków człowieka. W każdym nawiasie podkreśl właściwe określenie.

Rozkład masy urodzeniowej noworodków człowieka, przedstawiony na wykresie, jest

kształtowany przez dobór naturalny (stabilizujący / kierunkowy). Ten rodzaj doboru

faworyzuje noworodki o masie zbliżonej do (przeciętnych / skrajnych) wartości ich masy

urodzeniowej.

Zobacz oryginalny fragment CKE
Zadanie 17; strona PDF 21
Zadanie 17 · strona PDF 21
Luka 1
Luka 2
Podpowiedź

Opracowanie redakcyjne

Podpowiedź 1

Porównaj umieralność pośrodku zakresu i na obu jego krańcach.

Podpowiedź 2

Zastanów się, czy premiowany jest jeden skrajny fenotyp, czy fenotyp pośredni.

Podpowiedź 3

Dopasuj rodzaj doboru do eliminowania obu skrajności i zachowania wartości przeciętnych.

Pokaż odpowiedź

Odpowiedź przykładowa / klucz CKE

Rozkład masy urodzeniowej noworodków człowieka, przedstawiony na wykresie, jest kształtowany przez dobór naturalny (stabilizujący / kierunkowy). Ten rodzaj doboru faworyzuje noworodki o masie zbliżonej do (przeciętnych / skrajnych) wartości ich masy urodzeniowej.

Zobacz oryginalny fragment CKE
Klucz i zasady oceniania CKE; strona PDF 23
Klucz i zasady oceniania CKE · strona PDF 23

Zasady oceniania

1 pkt – za podkreślenie poprawnych określeń w dwóch nawiasach. 0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.

Wyjaśnienie rozwiązania

Opracowanie redakcyjne

Dobór stabilizujący faworyzuje masy zbliżone do przeciętnych. Na wykresie umieralność jest większa dla skrajnie małych i dużych mas urodzeniowych, więc osobniki o wartościach pośrednich mają większą szansę przeżycia. Dobór kierunkowy preferowałby jeden kraniec, czego ten rozkład umieralności nie pokazuje.

Sprawdź kompletność rozwiązania

1 pkt – za podkreślenie poprawnych określeń w dwóch nawiasach. 0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.

Wymagania podstawy programowej

Luka 1

W podstawie programowej

Dobór stabilizujący masę urodzeniową. Zakres części: Luka 1.

  • PR:XVI.4 — wyjaśnia mechanizm działania doboru naturalnego i przedstawia jego rodzaje (stabilizujący, kierunkowy i różnicujący);

Luka 2

W podstawie programowej

Dobór stabilizujący masę urodzeniową. Zakres części: Luka 2.

  • PR:XVI.4 — wyjaśnia mechanizm działania doboru naturalnego i przedstawia jego rodzaje (stabilizujący, kierunkowy i różnicujący);

Przypisanie redakcyjne do podstawy BIO-PP2024.

Informacje i źródła zadania

ID zadania: BIO-2025-CZERWIEC-F2015-Z17

Organizator: CKE

Działy: Ewolucja

Organizmy: człowiek

Procesy: ewolucja

Oryginalny arkusz

Zasady oceniania