Potencjał czynnościowy to krótko trwająca depolaryzacja błony neuronu i związana z nią repolaryzacja – powrót do stanu spoczynkowego. Na poniższym wykresie przedstawiono zmiany przewodnictwa jonów Na+ i K+, towarzyszące fazom depolaryzacji i repolaryzacji potencjału czynnościowego.
W przebiegu choroby – stwardnienia rozsianego – dochodzi do uszkodzenia osłonek mielinowych neuronów i w konsekwencji do osłabienia przewodzenia impulsu nerwowego. Poprawę przewodnictwa nerwowego można osiągnąć przez wydłużenie czasu trwania potencjału czynnościowego. W tym celu pacjentom podaje się bloker odpowiedniego kanału jonowego, dzięki czemu ogranicza się przewodnictwo jednego z jonów.
Na podstawie: S. Konturek (red.), Atlas fizjologii człowieka Nettera, Wrocław 2005.
Dokończ zdanie. Zaznacz odpowiedź A albo B oraz odpowiedź 1. albo 2. 4.
Wydłużenie czasu trwania potencjału czynnościowego jest skutkiem podania
| A. | blokera kanału K+, | który to bloker jest przyczyną wydłużenia fazy | 1. | depolaryzacji. |
| B. | blokera kanału Na+, | 2. | repolaryzacji. |
Zobacz oryginalny fragment CKE
Wcześniej zapisana notatka
Odpowiedź zapisuje się na tym urządzeniu i w tej przeglądarce.
Podpowiedź
Opracowanie redakcyjne
Podpowiedź 1
Oddziel fazę narastania potencjału od fazy jego powrotu ku wartości spoczynkowej. Który ruch jonów odpowiada za opadającą część wykresu?
Podpowiedź 2
Napływ Na+ depolaryzuje błonę, natomiast wypływ K+ przywraca ujemny potencjał. Zablokowanie którego przepływu spowolni zakończenie impulsu?
Podpowiedź 3
Dobierz parę obejmującą kanał uczestniczący w repolaryzacji i nazwę tej właśnie fazy. Zmniejszenie przewodnictwa przez ten kanał wydłuża powrót do stanu spoczynkowego.
Pokaż odpowiedź
Odpowiedź przykładowa / klucz CKE
A2
Zobacz oryginalny fragment CKE
Zasady oceniania
1 pkt – za poprawne dokończenie zdania. 0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
Wyjaśnienie rozwiązania
Opracowanie redakcyjne
Poprawny zestaw to A2: bloker kanału K+ wydłuża repolaryzację. Po szczycie potencjału czynnościowego wypływ K+ przywraca ujemny potencjał wnętrza neuronu. Ograniczenie tego wypływu spowalnia powrót potencjału do wartości spoczynkowej i przedłuża impuls. Blokowanie kanałów sodowych utrudniałoby natomiast narastanie depolaryzacji. Trzeba zatem połączyć odpowiedni jon z właściwą fazą przebiegu, a nie wybierać oba człony osobno.
Sprawdź kompletność rozwiązania
1 pkt – za poprawne dokończenie zdania. 0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
Powiązanie z obecną podstawą programową:
Wybierz odpowiedź — w podstawie programowej. Kanały potasowe i czas repolaryzacji neuronu. Zakres części: Wybierz odpowiedź.
- PR:XI.2.6.a — wyjaśnia istotę powstawania i przewodzenia impulsu nerwowego; wykazuje związek między budową neuronu a przewodzeniem impulsu nerwowego,
Wybierz drugą część odpowiedzi — w podstawie programowej. Kanały potasowe i czas repolaryzacji neuronu. Zakres części: Wybierz drugą część odpowiedzi.
- PR:XI.2.6.a — wyjaśnia istotę powstawania i przewodzenia impulsu nerwowego; wykazuje związek między budową neuronu a przewodzeniem impulsu nerwowego,
Wymagania podstawy programowej
Wybierz odpowiedź
W podstawie programowej
Kanały potasowe i czas repolaryzacji neuronu. Zakres części: Wybierz odpowiedź.
- PR:XI.2.6.a — wyjaśnia istotę powstawania i przewodzenia impulsu nerwowego; wykazuje związek między budową neuronu a przewodzeniem impulsu nerwowego,
Wybierz drugą część odpowiedzi
W podstawie programowej
Kanały potasowe i czas repolaryzacji neuronu. Zakres części: Wybierz drugą część odpowiedzi.
- PR:XI.2.6.a — wyjaśnia istotę powstawania i przewodzenia impulsu nerwowego; wykazuje związek między budową neuronu a przewodzeniem impulsu nerwowego,
Przypisanie redakcyjne do podstawy BIO-PP2024; historyczne wymagania CKE pozostają w informacjach o zadaniu.
Informacje i źródła zadania
ID zadania: BIO-2024-MAJ-F2023-Z4
Organizator: CKE
Wymagania PP2024: PR:XI.2.6.a
Wymagania historyczne: XI. Funkcjonowanie zwierząt. 2. Porównanie poszczególnych czynności życiowych zwierząt, z uwzględnieniem struktur odpowiedzialnych za ich przeprowadzanie. 6) Regulacja nerwowa. Zdający: a) wyjaśnia istotę powstawania i przewodzenia impulsu nerwowego; wykazuje związek między budową neuronu a przewodzeniem impulsu nerwowego.
Działy: Funkcjonowanie zwierząt
Organizmy: człowiek
Zagadnienia: Regulacja nerwowa
Umiejętności: Pogłębianie znajomości uwarunkowań zdrowia człowieka | Posługiwanie się informacjami pochodzącymi z analizy materiałów źródłowych